کد خبر: ۳۲۳۴۰
تاریخ انتشار: ۰۴ آذر ۱۳۹۸
نویسنده:  
سهمیه‌بندی و افزایش نرخ بنزین یقه خودروهای فرسوده را گرفته است. این اتفاق بی‌تردید متقاضیان اسقاط این خودروها را پشت درهای مراکز اسقاط به صف می‌کند.

به گزارش خودرونویس، هر چند طی یک سال گذشته همراه با توقف واردات، اسقاط خودروهای فرسوده نیز به کما رفت اما به نظر می‌رسد که مصوبه جدید دولت مبنی بر غیرفعال شدن کارت سوخت دارندگان خودروهای فرسوده، موجی از درخواست‌ها برای اسقاط فرسوده‌ها را به همراه داشته باشد. آنچه مشخص است روند اسقاط و خروج فرسوده‌ها با واردات خودرو به کشور گره خورده بود حال آنکه با توقف واردات، خروج فرسوده‌ها کاملا متوقف ماند. این موضوع نگرانی‌هایی بابت میزان آلایندگی و مصرف سوخت خودروهای یاد شده به‌وجود آورده بود. این در شرایطی است که پس از وارد‌کنندگان، خروج این خودروها متولی خاصی نداشت. در هر صورت مصوبه جدید دولت مبنی بر ابطال کارت سوخت دارندگان خودروهای فرسوده می‌تواند بار‌دیگر چرخ اسقاط محصولات از رده خارج را بچرخاند حال آنکه این مسیر بازهم با موانع و چالش‌هایی همراه است. همزمان با اعلام سهمیه‌بندی و افزایش نرخ بنزین، فاطمه کاهی، سخنگوی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی عنوان کرد که خودروهای با سن بیش از ۲۵ سال و همچنین موتورسیکلت‌های با سن بالای ۱۰ سال فرسوده محسوب می‌شوند و سهمیه سوختی به آنها تعلق نخواهد گرفت.

احتمال رشد اسقاط خودروهای فرسوده

با توجه به سخنان سخنگوی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی، دولت همچنان بر قانون تخصیص پیدا نکردن سهمیه بنزین به خودروهای فرسوده تاکید کرده و این قانون به قوت خود باقی است. از این رو دارندگان این خودروها از دریافت سهمیه ۶۰ لیتری ماهانه با نرخ ۱۵۰۰ تومانی محروم هستند. مالکان این خودروها چنانچه قصد تردد داشته باشند، باید باک‌های خود را با بنزین آزاد (به نرخ ۳ هزار تومان به ازای هر لیتر) پر کنند. از آنجا که مصرف این خودروها با توجه به فرسوده بودن بالاست و از آنجا که بخش عمده‌ای از دارندگان این خودروها از اقشار ضعیف جامعه هستند، بنابراین تهیه سوخت خودروهای فرسوده با نرخ آزاد برای مالکان آنها چالش‌برانگیز خواهد بود و دارندگان خودروهای فرسوده چاره‌ای ندارند که فکری به حال از رده خارج کردن خودروی خود کنند، اما همان‌طور که اشاره شد این آغاز ماجراست. طبق آمارهای موجود در مجموع هشت کلان‌شهر کشور ۲ میلیون و ۱۰۸ هزار و ۴۲۴ دستگاه خودروی سبک (شامل سواری، وانت و تاکسی)، ۱۲۱ هزار و ۸۵۳ دستگاه خودروی سنگین (شامل اتوبوس، مینی بوس، کامیون، کامیونت و کشنده) و ۹ میلیون دستگاه موتورسیکلت فرسوده وجود دارد. با این وجود به‌رغم تبعات منفی گسترده ناوگان خودرویی فرسوده اعم از آلودگی هوا، مصرف بالای سوخت، ایمنی و استاندارد پایین، متأسفانه کماکان بسیاری از خودروها پس از سن فرسودگی همچنان مورد استفاده قرار می‌گیرند. در این بین بسیاری از کشورها ابزارهای تشویقی و تنبیهی زیادی برای ترغیب مالکان خودروهای فرسوده به خروج این خودروها از دایره مصرف در نظر می‌گیرند حال آنکه در ایران سال‌هاست که تنها از ابزار تنبیهی برای از رده خارج کردن فرسوده‌ها کمک گرفته می‌شود. به این ترتیب با وجود این ابزارها نیز شاهد تردد بیش از دو میلیون فرسوده سواری سبک در کشور هستیم.هر چند مجلس و دولت طرح‌هایی برای خروج فرسوده‌ها هنوز در دستور کار دارند اما با توجه به وضعیت خودروسازی کشور و همچنین تعطیلی مراکز اسقاط به نظر می‌رسد که این طرح‌ها در مدت زمان کوتاه پاسخگو نخواهد بود. با این حال طرح ابطال کارت سوخت خودروهای فرسوده بسیاری از مالکان این خودروها را مجبور به مراجعه به مراکز اسقاط خواهد کرد.مراکزی که با توقف واردات خودرو به کشور تعطیل یا نیمه‌تعطیل هستند. بنابراین این سوال مطرح است که دارندگان خودروهای فرسوده همراه با ابطال کارت سوختشان اگر قصد اسقاط خودروی خود را دارند، چه مسیری را باید طی کنند؟همان‌طور که گفته شد تصمیم جدید دولت خود محرکی برای خروج فرسوده‌ها از سیستم حمل و نقل کشور خواهد بود اما به نظر می‌رسد که دولت بار دیگر بدون توجه به زیرساخت‌ها و شرایط اسقاط خودرو این تصمیم را اتخاذ کرده است.به این ترتیب در شرایطی که خودروهای فرسوده خود چالش‌هایی از قبیل آلایندگی‌های محیط زیستی و هدررفت منابع انرژی را برای کشور به دنبال دارند، افزایش نرخ بنزین و عدم تخصیص سهمیه به این خودروها از یک طرف و کند شدن روند پذیرش در مراکز اسقاط از طرف دیگر، مالکان این خودروها را دچار چالش و سردرگمی خواهد کرد.

مسیر طی شده برای اسقاط فرسوده‌ها

پیش‌تر وارد‌کنندگان خودرو به کشور طبق مقررات وضع شده توسط دولت بار از رده خارج کردن خودروهای فرسوده را به دوش می‌کشیدند. مکانیزم کار به این صورت بود که مالکان خودروهای فرسوده به مراکز اسقاط مراجعه کرده و خودروی خود را در ازای دریافت مبلغی در اختیار این مراکز قرار می‌دادند. مراکز اسقاط نیز بعد از دریافت و اسقاط خودرو، گواهی اسقاط صادر کرده و خریداران این گواهی‌ها شرکت‌های واردکننده خودرو بودند. به این ترتیب از تیر سال گذشته و به دنبال ممنوعیت ناگهانی واردات خودرو به کشور که به دلیل مدیریت منابع ارزی کشور انجام گرفت، از رده خارج کردن خودروهای فرسوده به مانع برخورد کرد؛ زیرا همان طور که اشاره شد تنها راه تنفس مراکز اسقاط خودرو از کانال شرکت‌های واردکننده بود. بنابراین ممنوعیت واردات عملا ترمز فعالیت مراکز اسقاط را کشید. آن طور که مصطفی جودی، عضو هیات مدیره انجمن مراکز اسقاط خودرو می‌گوید در حال حاضر مراکز اسقاط خودرو هیچ فعالیتی ندارند، این در حالی است که سرمایه‌گذاری فعالان این بخش بلااستفاده مانده است. البته قانون الزام شرکت‌های واردکننده خودرو به خرید گواهی‌های اسقاط بخش دیگری نیز داشت و آن الزام شرکت‌های خودروساز داخلی به از رده خارج کردن خودروهای فرسوده بود. آن طور که جودی می‌گوید حدود ۱۰ سال از الزام شرکت‌های خودروساز داخلی به خروج فرسوده‌ها می‌گذرد حال آنکه این مقررات هیچ‌گاه اجرایی نشد. این فعال اسقاط خودرو ادامه می‌دهد در دوران مدیریت محمد شریعتمداری در وزارت صنعت، معدن و تجارت، این بخش از مصوبه دولت مبنی بر الزام خودروسازان داخلی به اسقاط خودرو لغو شد. بر این اساس خروجی مصوبه دولت برای اسقاط فرسوده‌ها تنها الزام شرکت‌های واردکننده به اجرای این قانون را به همراه داشت و دولت تا زمانی که واردات آزاد بود به‌صورت جدی پیگیر آن بود. بعد از لغو مصوبه توسط وزیر پیشین صمت، نمایندگان مجلس در طرح ساماندهی صنعت خودرو تلاش کردند بار دیگر این مصوبه دولت را احیا کنند. هر چند که طرح نمایندگان در ارتباط با ساماندهی صنعت خودرو همچنان بلاتکلیف است، اما توجه نمایندگان به الزام خودروسازان به از رده خارج کردن خودروهای فرسوده سبب داغ شدن این موضوع شد. نمایندگان به دنبال این بودند که خروج خودروهای فرسوده را به‌صورت قانون در آورند و بار آن را علاوه بر شرکت‌های واردکننده (در صورت آزاد شدن مجدد واردات) روی دوش شرکت‌های خودروساز داخلی نیز بگذارند. نمایندگان در این ارتباط شرکت‌های خودروساز داخلی و همچنین موتورسیکلت‌سازان را موظف کردند که به ازای تولید ۴ محصول خود یک وسیله نقلیه فرسوده را از رده خارج کنند. البته همان‌طور که اشاره شد این طرح به دلیل اشکالات شورای نگهبان هنوز به قانون تبدیل نشده است. جودی در بخش دیگری از سخنانش به خبرنگار ما می‌گوید به جز مصوبه‌ای که در دولت به تصویب رسید و به‌طور ناقص اجرا شد، در قانون هوای پاک نیز به نقش دولت در از رده خارج کردن خودروهای فرسوده تاکید شده است. این فعال اسقاط خودرو ادامه می‌دهد بر اساس آن دولت موظف است هر ساله در بودجه سالانه خود، اعتباری را به از رده خارج کردن خودروهای فرسوده اختصاص دهد. با توجه به اظهارات عضو هیات مدیره انجمن مراکز اسقاط خودرو که بر تعطیلی مراکز اسقاط تاکید دارد مشخص نیست که اگر مالک خودروی فرسوده‌ای پس از غیرفعال شدن کارت سوختش تصمیم به اسقاط خودرو فرسوده خود بگیرد به کجا باید مراجعه و چه مسیری را باید طی کند؟

راهکارهای پیش رو

شاید دم‌دست‌ترین اقدامی که دولت می‌تواند در شرایط فعلی برای به جریان انداختن اسقاط خودروهای فرسوده در دستور کار قرار دهد، برداشتن قفل از در گمرکات کشور و دادن مجوز به شرکت‌های وارد‌کننده برای از سر‌گیری فعالیتشان است. اقدامی که در شرایط تحریمی کشور با موانع زیادی همراه است. در همین حال مسیرهای دیگری به جز واردات نیز وجود دارد که راه اول همان الزام شرکت‌های خودروساز داخلی به خرید گواهی اسقاط از مراکز صادر‌کننده است. این اتفاق می‌تواند در شرایط حاضر که ممنوعیت واردات خودرو وجود دارد، هم محرکی برای خروج فرسوده‌ها باشد و هم از تداوم تعطیلی مراکز اسقاط جلوگیری کند. هر چند خودروسازان با انواع و اقسام مشکلات روبه‌رو هستند، گذاشتن بار اسقاط خودرو روی دوش آنها قطعا با نارضایتی مدیران خودروساز مواجه خواهد شد.راه دوم تخصیص اعتبار مستقل از سوی دولت برای از رده خارج کردن فرسوده‌ها است. آیا به جز این مسیرها، مسیر دیگر برای از رده خارج کردن فرسوده‌ها وجود دارد؟ برای پاسخ به این سوال می‌توانیم به تجربه جهانی در این زمینه رجوع کنیم. در ژاپن دارندگان خودروهای غیر فرسوده موظف هستند بر اساس نوع خودروی خود مبالغی را به‌صورت سالانه به دولت پرداخت کنند. این مبالغ در بازه ۶۵ تا ۱۶۵ دلار تعیین شده است. دولت ژاپن این وجوه را جمع‌آوری می‌کند و آن را در بخش از رده خارج کردن خودروهای فرسوده هزینه می‌کند. این راه با توجه به تعداد خودروهای موجود در کشور به نوعی قابل دسترس به نظر می‌رسد. براساس آمارهایی که رئیس انجمن مراکز اسقاط خودرو ارائه می‌دهد در حال حاضر ۲ میلیون و ۲۰۰ هزار دستگاه خودروی فرسوده در کشور وجود دارد، این تعداد در مقابل ۲۰ میلیون خودروی موجود در کشور عدد قابل توجهی نیست. به نوعی ۱۸ میلیون خودروی غیر فرسوده می‌تواند بار از رده خارج کردن ۲ میلیون خودروی فرسوده را به دوش بکشند. اما آمریکا مسیری دیگر را انتخاب کرده است. در این کشور بدنه خودروهای فرسوده بعد از اسقاط به شرکت‌های تولید‌کننده آهن و ف.لاد فروخته می‌شود و از این مسیر نقدینگی برای خروج فرسوده‌ها ایجاد می‌شود. مسیر مورد توجه کشورهای اتحادیه اروپا نیز به بازی گرفتن خود شرکت‌های خودروساز است. هر یک از خودروسازان فعال در این اتحادیه موظف هستند که ۹۵ درصد محصولات اسقاطی خود را بازیافت کرده و مجاز هستند تنها ۵ درصد از آن را به گورستان‌های خودرو منتقل کنند. شرکت‌های خودروساز بین‌المللی حاضر در اتحادیه اروپا برای این منظور به سمت استفاده از قطعات قابل بازیافت درمحصولات خود رفته‌اند.

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
سایپا کوییک R پلاس معرفی شد
در آستانه 64 سالگی شرکت پارس خودرو صورت گرفت

سایپا کوییک R پلاس معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ایکو K132 با 92.3 درصد داخلی سازی وارد بازار می شود
در نشست خبری ایران خودرو با قطعه سازان مطرح شد

ایکو K132 با 92.3 درصد داخلی سازی وارد بازار می شود

نام خبرنگار: یحیی دادگر
عبور تولید سایپا از مرز 100 هزار دستگاه در سال 99
عرضه سایپا شاهین از زمستان امسال

عبور تولید سایپا از مرز 100 هزار دستگاه در سال 99

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ایران خودرو از سه محصول جدید خود پرده برداشت + تصاویر
در آستانه سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی صورت گرفت

ایران خودرو از سه محصول جدید خود پرده برداشت + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
عرضه دو محصول جدید توسط بهمن دیزل در سال آینده
در آستانه شصت و‌ هفتمین سالگرد گروه بهمن صورت گرفت

عرضه دو محصول جدید توسط بهمن دیزل در سال آینده

نام خبرنگار: یحیی دادگر
پلاسی دیگر! + تصاویر
معرفی هایما اس7+

پلاسی دیگر! + تصاویر

نام خبرنگار: رضا صفرآبادی فراهانی
دستاورد تحریم از دره شیلر بیرون آمد
حاصل تلاش بخش خصوصی از سخت ترین شرایط اقتصادی

دستاورد تحریم از دره شیلر بیرون آمد

نام خبرنگار: تحریریه خودرونویس
نسخه دیزلی جیپ گلادیاتور معرفی شد
با 260 اسب بخار قدرت و 600 نیوتن متر گشتاور

نسخه دیزلی جیپ گلادیاتور معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
لامبورگینی سیان رودستر معرفی شد
قدرتمندترین محصول تاریخ این برند ایتالیایی

لامبورگینی سیان رودستر معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
کوپرا ال-بورن از راه رسید
بر پایه نسخه مفهومی سئات توسعه یافت

کوپرا ال-بورن از راه رسید

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه کراس اوور تویوتا کرولا معرفی شد
در تایلند صورت گرفت

نسخه کراس اوور تویوتا کرولا معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آئودی Q4 ای-ترون اسپرتبک کانسپت رونمایی شد
مجهز به دو موتور الکتریکی

آئودی Q4 ای-ترون اسپرتبک کانسپت رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه فیس لیفت لکسوس LS رونمایی شد
لوکس تر و راحتتر از مدل پیشین

نسخه فیس لیفت لکسوس LS رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
معرفی سوزوکی Across پلاگ این هیبریدی
همزاد تویوتا راو4 پرایم

معرفی سوزوکی Across پلاگ این هیبریدی

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آرزوی بزرگ
نخستین آزمایش رانندگی با پژو 508

آرزوی بزرگ

نام خبرنگار: ارشیا عباسی
2008  سلام می‌کند
آزمایش رانندگی با پژو 2008

2008 سلام می‌کند

نام خبرنگار: :یحیی دادگر
یک پله فراتر ار باشگاه 1.5 لیتری‌ها! + تصاویر
بررسی برلیانس H320 با پیشرانه 1650 سی سی

یک پله فراتر ار باشگاه 1.5 لیتری‌ها! + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
به یاد جوانان
تجربه رانندگی با ایکو دنا پلاس توربو

به یاد جوانان

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ملاقات با سری 3 واقعی! + تصاویر
بررسی ب‌ام‌و 330ci مدل 2005

ملاقات با سری 3 واقعی! + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
گربه محبوب پینین فارینا
بررسی پژو 404 سدان 1974

گربه محبوب پینین فارینا

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا/ عکس : وحید پورسینا
افتخار باواریایی‌ها + تصاویر
بررسی ب‌ام‌و E46 330i مدل 2005

افتخار باواریایی‌ها + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
فورد موستانگ کبری جت 1400 الکتریکی معرفی شد + تصاویر
عملکردی به مراتب بهتر از نسخه بنزینی در درگ 400 متر

فورد موستانگ کبری جت 1400 الکتریکی معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
فورد رنجر برای حضور در کراس کانتری آفریقا آماده شد
مجهز به قلب تپنده F-150 راپتور

فورد رنجر برای حضور در کراس کانتری آفریقا آماده شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیم ویلیامز از خودروی جدید فرمول1 خود پرده برداشت
جبران شکست تلخ فصل گذشته

تیم ویلیامز از خودروی جدید فرمول1 خود پرده برداشت

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بنتلی لباس رزم را برای رقابت در اتریش به تن کرد + تصاویر
دوم فوریه برگزار می‌شود

بنتلی لباس رزم را برای رقابت در اتریش به تن کرد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تست‌های اوپل کورسا e رالی آغاز شد + تصاویر
اولین خودروی الکتریکی مسابقه‌ای توسعه یافته بر پایه نسخه خیابانی

تست‌های اوپل کورسا e رالی آغاز شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
خط و نشان تویوتا سوپرا برای رقبا در پیست نوربرگ رینگ
سریع‌تر از ب‌ام‌و Z4 M40

خط و نشان تویوتا سوپرا برای رقبا در پیست نوربرگ رینگ

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رکورد درگ دوج دیمون سرانجام به ثبت رسید
پیمودن 400 متر تنها در 9.57 ثانیه!

رکورد درگ دوج دیمون سرانجام به ثبت رسید

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ فوق حرفه ای فورد GT توسط منصوری
با Le Mansory آشنا شوید

تیونینگ فوق حرفه ای فورد GT توسط منصوری

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ آئودی A6 Allroad توسط ABT
ارتقا توان فنی و شخصی سازی ظاهری

تیونینگ آئودی A6 Allroad توسط ABT

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ مرسدس بنز GLE توسط Hofele
جای خالی نسخه میباخ پر شد

تیونینگ مرسدس بنز GLE توسط Hofele

نام خبرنگار: یحیی دادگر
عبور قدرت مرسدس AMG GT 63 از مرز 800 اسب بخار
به لطف جی پاور صورت گرفت

عبور قدرت مرسدس AMG GT 63 از مرز 800 اسب بخار

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ آئودی RS Q8 توسط لوما دیزاین
افزایش قدرت در کنار شخصی سازی استایل ظاهری

تیونینگ آئودی RS Q8 توسط لوما دیزاین

نام خبرنگار: یحیی دادگر
معرفی قدرتمندترین پیشرانه هشت سیلندر LS شورولت
7 لیتر حجم و 570 اسب بخار قدرت

معرفی قدرتمندترین پیشرانه هشت سیلندر LS شورولت

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ نسل جدید لندروور دیفندر توسط Kahn
طراحی قطعات بیشتر در آینده نزدیک

تیونینگ نسل جدید لندروور دیفندر توسط Kahn

نام خبرنگار: یحیی دادگر
فولکس واگن ترانسپورتر 70 ساله شد + تصاویر
قدیمی‌ترین ون در حال تولید دنیا

فولکس واگن ترانسپورتر 70 ساله شد + تصاویر

انیمیشنی که داغ دل طرفداران بیتل را تازه کرد+ ویدیو
آخرین مایل با خاطره سازترین خودروی دنیا

انیمیشنی که داغ دل طرفداران بیتل را تازه کرد+ ویدیو

نام خبرنگار: یحیی دادگر
معرفی جذاب‌ترین تویوتا در حوالی سال 2000
کانپست‌هایی که فراموش کردیم(17): الساندرو ولتا 2004

معرفی جذاب‌ترین تویوتا در حوالی سال 2000

نام خبرنگار: یحیی دادگر
سوپراسپرتی فراتر از زمان
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم(16): شورولت کوروت استینگری 2009

سوپراسپرتی فراتر از زمان

نام خبرنگار: یحیی دادگر
خداحافظی تلخ با قورباغه آلمانی
آخرین فولکس واگن بیتل تولید شد

خداحافظی تلخ با قورباغه آلمانی

نام خبرنگار: یحیی دادگر
غول شش چرخ 10 سیلندر آمریکایی
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم(15): دوج رم T-Rex 6x6

غول شش چرخ 10 سیلندر آمریکایی

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رودستری که ایده تولید اس2000 را کلید زد
کانسپت هایی که فراموش کردیم (14): هوندا اس اس ام

رودستری که ایده تولید اس2000 را کلید زد

نام خبرنگار: یحیی دادگر