کد خبر: ۳۰۲۵۹
تاریخ انتشار: ۱۰ شهريور ۱۳۹۸
اخبار ساختمان
نویسنده:  
قطعه‌سازی ایران این روزها احوال خوشی ندارد، چه آنکه خسارات مادی و معنوی تحریم از یکسو و مشکلات درونی نیز از سوی دیگر، این صنعت را غرق در مشکلات کرده است. اگر پای صحبت قطعه‌سازان بنشینیم، آنها تحریم و بدعهدی خودروسازان در پرداخت مطالبات را دلایل اصلی بحران فعلی صنعت قطعه می‌دانند، این در حالی است که خود نیز در به وجود آمدن این شرایط بی‌تقصیر نیستند. پیش از آنکه به بررسی چالش‌های حال حاضر قطعه‌سازی بپردازیم، ابتدا روایت خود قطعه‌سازان را از حال و روز کنونی‌شان مرور می‌کنیم. بنابر گزارشی که انجمن صنایع همگن قطعه‌سازی اخیرا با عنوان «وضعیت قطعه‌سازان خودروی کشور» ارائه کرده، این صنعت بزرگ با خطر به راه افتادن موجی بزرگ و جدید از بیکاری روبه‌رو است، ضمن آنکه قطعه‌سازان خسارات سنگینی از ناحیه تحریم نیز متحمل شده‌اند.
به گزارش خودرونویس، در این گزارش ابتدا به موضوع اشتغال و موج بیکاری در صنعت خودرو پرداخته شده است. بر این اساس، اشتغال مستقیم در صنعت قطعه، ۵۵۰ هزار نفر اعلام شده که حدود نصف آنها در جریان اتفاقات مربوط به تحریم و عدم پرداخت به موقع مطالبات از سوی خودروسازان، تعلیق یا کار خود را از دست داده‌اند. طبق ادعای قطعه‌سازان، ۱۳۰ هزار نفر کارگر صنعت قطعه طی یک سال و اندی گذشته تعدیل و ۱۵۰ هزار نفر نیز تعلیق شده‌اند. البته پس از تزریق چهار هزار میلیارد تومان تسهیلات به قطعه‌سازان در اواخر سال گذشته، بخشی از نیروهای تعلیقی دوباره مشغول به کار شدند، با این حال قطعه‌سازان می‌گویند از ابتدای امسال بازهم روند تعلیق آغاز شده است.

هزینه تحریم برای زنجیره خودروسازی
در بخش دیگری از این گزارش عنوان شده که هزار و ۲۰۰ قطعه‌ساز فعال در کشور وجود داشته، اما تقریبا ۴۰۰ واحد در اثر مشکلات ایجاد شده طی یک سال و اندی گذشته، تعطیل یا نیمه تعطیل شده‌اند. با توجه به عدم اصلاح به موقع قیمت قطعات، قطعه‌سازان می‌گویند ۱۵ هزار میلیارد تومان کسری نقدینگی دارند که محل و منبع مشخصی برای تامین آن مشخص نشده است. نکته دیگری که در گزارش قطعه‌سازان به آن اشاره شده، مطالبات هنگفت آنها از شرکت‌های خودروساز است. قطعه‌سازان مدعی شده‌اند کل مطالبات آنها از خودروسازها به بیش از ۲۲ هزار میلیارد تومان بالغ شده و از این رقم، ۹ هزار میلیارد تومان به بدهی معوق مربوط می‌شود. به عبارت بهتر، قطعه‌سازان ۹ هزار میلیارد تومان طلب سررسید شده از خودروسازها دارند که پرداخت نشده است. ۱۳ هزار میلیارد تومان باقیمانده نیز به طلب‌های سررسید نشده مربوط می‌شود که هنوز موعد وصول‌شان فرا نرسیده است.

قطعه‌سازان اما در گزارش موردنظر، به سه موج بیکاری در صنعت قطعه نیز اشاره کرده‌اند. بر این اساس، موج نخست بیکاری پس از خروج آمریکا از توافق هسته‌ای و برجام رخ داده که شامل دو بازه زمانی ۹۰ و ۱۸۰ روزه می‌شود. آمریکا پس از خروج از برجام اعلام کرد تحریم‌هایی را علیه ایران اعمال خواهد کرد که تحریم اولیه به خودروسازی مربوط بود و ۹۰ روز پس از نقض برجام لحاظ شد. تحریم‌های دیگر نیز ۱۸۰ روز بعد از خروج آمریکا از برجام اعمال شد و حالا قطعه‌سازان می‌گویند کلی نیروی انسانی را در این فواصل زمانی تعدیل و تعلیق کرده‌اند. موج دوم بیکاری در صنعت قطعه نیز پس از اعمال تحریم‌ها علیه خودروسازی در نیمه مرداد سال گذشته آغاز شده و در نهایت موج سوم هم از اواسط آبان سال گذشته رخ داده است.

اما بخش مهم دیگری که در گزارش قطعه‌سازان وجود دارد، به خسارات مادی و معنوی تحریم مربوط می‌شود. به گفته فعالان قطعه‌سازی، در بخش خسارات مادی، ضرر و زیان عملکردی وارد شده به صنایع خودرو و قطعه و... در مجموع ۷۵ هزار میلیارد تومان بوده است. همچنین با توجه به معطل ماندن ۶۰ درصد از ظرفیت بالقوه صنعت خودرو و تحمیل هزینه‌های خواب سرمایه، ۴۳ هزار میلیارد تومان نیز از این ناحیه خسارت وارد شده است. برای هزینه خواب و انباشت خودروهای ناقص نیز دو هزار میلیارد تومان خسارت برآورد شده است، همان خودروهایی که به دلیل کمبود قطعه امکان تجاری شدن نداشته و در پارکینگ خودروسازان دپو شدند. طبق گزارش اعلامی، مجموع این موارد، خسارتی ۱۲۰ هزار میلیارد تومانی را به قطعه‌سازان وارد کرده است. قطعه‌سازان اما می‌گویند منهای خسارات مادی، خسارات معنوی نیز از ناحیه تحریم به آنها و البته خودروسازان وارد شده است. به گفته قطعه‌سازان، تعدیل و تعلیق ۲۸۰ هزار نفر از شاغلان مستقیم در صنعت قطعه و بیکاری ۴۰۰ هزار نفر از شاغلان غیرمستقیم در صنعت خودرو، خسارات معنوی تحریم‌ها به شمار می‌روند. قطعه‌سازان در گزارش اعلامی پرده از دارایی‌های خود نیز برداشته و گفته‌اند ارزش روز دارایی‌های صنعت قطعه کشور بیش از ۲۵۰ هزار میلیارد تومان است.

با توجه به اعداد و ارقامی که قطعه‌سازان در گزارش موردنظر اعلام کرده‌اند، صنعت قطعه طبعا حال و روز خوشی ندارد و این موضوع به خودروسازی نیز ضربه زده است. زیان اصلی از ناحیه تامین قطعات رخ داده، چه آنکه مشکلات مالی سبب شده قطعه‌سازان نتوانند در فضایی مناسب به تولید پرداخته و قطعات موردنیاز خودروسازان را تامین کنند. این موضوع یکی از دلایل افت تولید خودرو در کشور به شمار می‌رود، افتی که البته ریشه در مختل شدن تامین قطعات از خارج نیز دارد. طبعا وقتی تولید خودروسازان روی روالی طبیعی انجام نشود، میزان ورودی نقدینگی به آنها کاهش می‌یابد و در نتیجه امکان پرداخت به موقع مطالبات قطعه‌سازان وجود ندارد. این وسط البته یک اتهام بزرگ نیز گریبان قطعه‌سازان را گرفته و آن، عدم تامین عمدی قطعات است. به عبارت بهتر، قطعه‌سازان متهم هستند که با وجود داشتن قطعه، از ارسال آنها به خطوط تولید خودروسازان خودداری کرده‌اند تا از این راه، شرکت‌های خودروساز را در تنگنا قرار داده و طلب‌شان را وصول کنند. این اتهام البته هنوز ثابت نشده و شنیده می‌شود تحقیقاتی در این مورد در حال انجام است.
  نقش قطعه‌سازان در بحران قطعه‌سازی

هرچند نمی‌توان نقش تحریم‌ها را در بروز بحران و چالش قطعه‌سازی انکار کرد، با این حال قطعه‌سازان نیز در به وجود آمدن این شرایط بی‌تقصیر نبوده‌اند. زنجیره خودروسازی ایران در دهه ۹۰ دو بار تحریم  و خسارات زیادی نیز از این ماجرا متحمل شده است که قطعه‌سازان به تفصیل درباره آنها صحبت کرده‌اند. این در حالی است که قطعه‌سازها در دوران اوج تولید و فروش و کسب درآمد نیز عملکرد کاملا قابل قبولی از خود به جا نگذاشتند. انتقادی که همواره طی این سال‌ها به قطعه‌سازان وارد شده، ضعف سرمایه‌گذاری، قدیمی بودن تکنولوژی و ماشین‌آلات و همچنین صادرات بسیار ضعیف بوده است. در این بین، ضعف سرمایه‌گذاری را بسیاری از کارشناسان و حتی فعالان صنعت خودرو مانند طوقی بر گردن قطعه‌سازان می‌دانند. در سال‌هایی که تیراژ خودرو روز به روز صعود می‌کرد و نرخ ارز پایین بود، قطعه‌سازان درآمد هنگفتی از ناحیه تولید خودروهای داخلی داشتند، اما چندان توجهی به سرمایه‌گذاری و بهبود خطوط تولید و انتقال فناوری نکردند. البته این موضوع شاید تا حدی با اصرار خودروسازان بر تولید محصولات قدیمی نیز مرتبط باشد، اما ضعف قطعه‌سازان در سرمایه‌گذاری را توجیه نمی‌کند.

قطعه‌سازان می‌توانستند با توجه به درآمد بالایی که از ناحیه تامین قطعات خودروهای داخلی داشتند، به سمت جذب تکنولوژی و فناوری روز دنیا بروند و از این مسیر، صادراتی پویا و پایدار برای خود تعریف کنند. نه اینکه هیچ سرمایه‌گذاری جدیدی در این سال‌ها توسط قطعه‌سازان انجام نشده، اما کافی و متناسب با درآمدهای کسب شده، نبوده است. آنچه ضعف سرمایه‌گذاری و تکنولوژی قطعه‌سازی کشور را عیان کرد، همین تحریم‌ها بود، چه آنکه اولا پرده از ارزبری بالای خودروهای داخلی برداشت و ثانیا نشان داد قطعه‌سازان در برابر محدودیت‌های خارجی بسیار آسیب‌پذیر هستند. اگر قطعه‌سازان در سال‌های اوج تولید و کسب درآمد، بابت بهبود خطوط تولید و انتقال تکنولوژی روز دنیا اقدامات لازم را انجام می‌دادند، حالا شاید خود و خودروسازان تا این حد درگیر مشکلات ناشی از تحریم نبودند.

 سرمایه‌گذاری‌ها حتی می‌توانست ضریب نفوذ قطعه‌سازان در بازارهای خارجی را نیز افزایش دهد و سبب شود آنها تا این حد به خودروسازی داخل وابسته نباشند و بتوانند در شرایط سخت تحریم، گلیم خود را از آب بیرون بکشند. صادرات قوی می‌توانست با توجه به رشد نرخ ارز درآمد بالایی برای قطعه‌سازان داشته باشد و مانع تعدیل و تعلیق بسیاری از شاغلان صنعت قطعه نیز شود. با این حال، قطعه‌سازان در این سال‌ها قدم‌های بلندی در راستای سرمایه‌گذاری برنداشتند و زیان این کاهلی حالا گریبان صنایع قطعه و خودرو را گرفته است. البته قطعا نمی‌توان تاثیر تحریم‌ها و عدم پرداخت به موقع مطالبات قطعه‌سازان از سوی خودروسازها را در بحرانی شدن صنعت قطعه منکر شد، اما اینکه خود آنها نیز در این ماجرا بی‌تقصیرند، اصلا پذیرفتنی نیست.
شرایط فروش خبر
تلگرام
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
کار و تجاری
کار و تجاری
ورود جک S4 به بازار ایران + تصاویر
نوبرانه کرمان موتور در راه است

ورود جک S4 به بازار ایران + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مشت فرانسوی ها در تولید پژو301 باز شد + تصاویر
افتتاح خط تولید جدید ایران خودرو در شرایط تحریم

مشت فرانسوی ها در تولید پژو301 باز شد + تصاویر

نام خبرنگار: تحریریه خودرونویس
چری آریزو6 در ایران رونمایی و قیمت گذاری شد
زیبا، لوکس، با کیفیت و بی رقیب

چری آریزو6 در ایران رونمایی و قیمت گذاری شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آغاز تولید بیسو در خط تولید سیف خودرو + تصاویر + ویدیو
رونمایی از محصولی جدید در نمایشگاه شیراز 98

آغاز تولید بیسو در خط تولید سیف خودرو + تصاویر + ویدیو

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت
با اولین بخشنامه پیش فروش از هفته آینده

بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت

نام خبرنگار: احمد بروغنی
تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود
با حضور خبرنگاران و مدیران چری معرفی شد

تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود

نام خبرنگار: آرش راهبر
تویوتا لندکروزر نامیب ادیشن رونمایی شد + تصاویر
با قیمت 61 هزار دلار و تنها یک پیشرانه 202 اسبی!

تویوتا لندکروزر نامیب ادیشن رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بائوجان RM-5 و RC-6 از راه رسیدند + تصاویر
زیربند چینی جنرال موتور دو محصول جدید خود را معرفی کرد

بائوجان RM-5 و RC-6 از راه رسیدند + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسل جدید آئودی RS7 رونمایی شد + تصاویر
در نمایشگاه فرانکفورت صورت گرفت

نسل جدید آئودی RS7 رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه تولیدی بایتون ام-بایت معرفی شد + تصاویر
در نمایشگاه فرانکفورت صورت گرفت

نسخه تولیدی بایتون ام-بایت معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
لامبورگینی Sian رونمایی شد + تصاویر
در نمایشگاه فرانکفورت صورت گرفت

لامبورگینی Sian رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
محصول تاریخ‌ساز جدید فولکس واگن از راه رسید + تصاویر
در نمایشگاه فرانفکورت رونمایی شد

محصول تاریخ‌ساز جدید فولکس واگن از راه رسید + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه پلاگ این هیبریدی آئودی A7 معرفی شد + تصاویر
با بیشینه قدرت تولیدی 362 اسب‌بخار و یک باتری 14.1 کیلووات ساعتی

نسخه پلاگ این هیبریدی آئودی A7 معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
یک پله فراتر ار باشگاه 1.5 لیتری‌ها! + تصاویر
بررسی برلیانس H320 با پیشرانه 1650 سی سی

یک پله فراتر ار باشگاه 1.5 لیتری‌ها! + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
به یاد جوانان
تجربه رانندگی با ایکو دنا پلاس توربو

به یاد جوانان

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ملاقات با سری 3 واقعی! + تصاویر
بررسی ب‌ام‌و 330ci مدل 2005

ملاقات با سری 3 واقعی! + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
گربه محبوب پینین فارینا
بررسی پژو 404 سدان 1974

گربه محبوب پینین فارینا

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا/ عکس : وحید پورسینا
افتخار باواریایی‌ها + تصاویر
بررسی ب‌ام‌و E46 330i مدل 2005

افتخار باواریایی‌ها + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
یکی از ارزان‌ترین اتومات‌های بازار و گران‌ترین محصول...
تست و بررسی پژو 207 صندوقدار

یکی از ارزان‌ترین اتومات‌های بازار و گران‌ترین محصول...

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دل شیر، سرعت یوزپلنگ + تصاویر
گول ظاهر این کرولا را نخورید

دل شیر، سرعت یوزپلنگ + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
فولکس ID.R رکورد دروازه بهشت را شکست
افتخاری دیگر برای غول خودروسازی آلمان

فولکس ID.R رکورد دروازه بهشت را شکست

نام خبرنگار: یحیی دادگر
کیا استینگر GT420 رونمایی شد + تصاویر
نسخه مسابقه‌ای و منحصر به فرد با 422 اسب‌بخار قدرت

کیا استینگر GT420 رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
قدرتمندترین سلاح مسابقه‌ای آئودی رونمایی شد + تصاویر
مجهز به قلب تپنده‌ای 10 سیلندر

قدرتمندترین سلاح مسابقه‌ای آئودی رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تجهیز تویوتا سوپرا به پیشرانه 2JZ 700 اسب‌بخاری
در فستیوال سرعت گودوود حضور خواهد یافت

تجهیز تویوتا سوپرا به پیشرانه 2JZ 700 اسب‌بخاری

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دورخیز آکورا برای حضور در پیست Pikes Peak
کراس‌اوور MDX اسپرت هیبرید بلای جان فورد اکسپلورر ST

دورخیز آکورا برای حضور در پیست Pikes Peak

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مسابقه دور آمریکا با دوج دورانگو 797 اسب‌بخاری
مجهز به پیشرانه چلنجر هلکت Redeye

مسابقه دور آمریکا با دوج دورانگو 797 اسب‌بخاری

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی که ب‌ام‌و دست به مقایسه می‌زند
پیشرانه P48 DTM در ماه می رونمایی خواهد شد

وقتی که ب‌ام‌و دست به مقایسه می‌زند

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تجهیز تویوتا لندکروزر FJ40 به یک موتور الکتریکی شبه V8
توسط شرکت الکتریک GT صورت گرفت

تجهیز تویوتا لندکروزر FJ40 به یک موتور الکتریکی شبه V8

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ لامبورگینی اوروس به دست نوویتک + تصاویر
وقتی که 640 اسب‌بخار کافی نیست!

تیونینگ لامبورگینی اوروس به دست نوویتک + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی AMG GT 63 S قاتل سوپراسپرت‌ها می‌شود + تصاویر
توسط کمپانی Posaidon صورت گرفت

وقتی AMG GT 63 S قاتل سوپراسپرت‌ها می‌شود + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تولید فورد F-150 راپتور هشت سیلندر توسط PaxPower + تصاویر
روی مبل نشسته و به آفرود بروید

تولید فورد F-150 راپتور هشت سیلندر توسط PaxPower + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
پرشدن جای خالی آئودی S1 توسط ABT + تصاویر
افزایش چشمگیر قدرت و گشتاور نسبت به A1 استاندارد

پرشدن جای خالی آئودی S1 توسط ABT + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ مک‌لارن 720S اسپایدر توسط نوویتک + تصاویر
جواهر فیبرکربنی

تیونینگ مک‌لارن 720S اسپایدر توسط نوویتک + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ پورشه 911 توسط لیچ فیلد
افزایش 200 اسب‌بخاری قدرت با یک به‌روزرسانی نرم افزاری ساده!

تیونینگ پورشه 911 توسط لیچ فیلد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
معرفی جذاب‌ترین تویوتا در حوالی سال 2000
کانپست‌هایی که فراموش کردیم(17): الساندرو ولتا 2004

معرفی جذاب‌ترین تویوتا در حوالی سال 2000

نام خبرنگار: یحیی دادگر
سوپراسپرتی فراتر از زمان
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم(16): شورولت کوروت استینگری 2009

سوپراسپرتی فراتر از زمان

نام خبرنگار: یحیی دادگر
خداحافظی تلخ با قورباغه آلمانی
آخرین فولکس واگن بیتل تولید شد

خداحافظی تلخ با قورباغه آلمانی

نام خبرنگار: یحیی دادگر
غول شش چرخ 10 سیلندر آمریکایی
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم(15): دوج رم T-Rex 6x6

غول شش چرخ 10 سیلندر آمریکایی

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رودستری که ایده تولید اس2000 را کلید زد
کانسپت هایی که فراموش کردیم (14): هوندا اس اس ام

رودستری که ایده تولید اس2000 را کلید زد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ال-دورادو
کلاسیک‌هایی با آپشن‌های فراتر از زمان

ال-دورادو

نام خبرنگار: حمیدرضاباب‌الحوائجی
سدانی که دوست داشت کراس‌اوور باشد
کانسپت هایی که فراموش کردیم (13): بیوک سیگنیا

سدانی که دوست داشت کراس‌اوور باشد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
کار و تجاری
کار و تجاری
کار و تجاری