کد خبر: ۲۶۵۲۹
تاریخ انتشار: ۱۵ فروردين ۱۳۹۸
اخبار ساختمان
نویسنده:  
"خودکفایی تولید بنزین"، آرزویی که بالاخره در آستانه ۴۰ سالگی پیروزی انقلاب اسلامی محقق شد؛ هرچند به نظر می‌رسد طعم آن چندان شیرین نیست زیرا افزایش مصرف بنزین در ایران به‌دنبال افزایش میزان تولید این فرآورده نفتی می‌دود و حتی گاهی از آن پیشی می‌گیرد و دغدغه میزان مصرف بنزین آنقدر پررنگ است که آسودگی خودکفا شدن زیر سایه این دغدغه رنگ باخته است.
به گزارش خودرونویس، در دهه ۱۳۰۰ هجری با افزایش نیاز سوخت فسیلی در داخل ایران، انگلیسی‌ها ناگزیر شدند سازمان جدیدی به نام پخش فرآورده‌های نفتی تأسیس کنند. در ابتدای تأسیس این سازمان فعالیت آن تحت نظارت انگلیسی‌ها بود اما به دلیل تماس مستقیم سازمان پخش فرآورده‌های نفتی با مردم و وجود برخی فشارهای داخلی ضرورت حضور یک ایرانی در رأس سازمان باعث شد انگلیسی‌ها با این موضوع موافقت کنند.

بنزین از خودکفایی تا قاچاق
اما در نهایت در سال ۱۳۰۹، مدیریت پخش فرآورده‌های نفتی بر عهده یک ایرانی به نام مصطفی فاتح گذاشته شد. فاتح علی‌رغم فشار انگلیسی‌ها به منع به‌کارگیری پرسنل ایرانی اقدام به استخدام نیروهای ایرانی در سازمان کرده و سرانجام ایرانی‌ها اداره سازمان پخش فرآورده‌های نفتی را بر عهده گرفتند.

آمار تولید بنزین

متوسط تولید بنزین در سال ۱۳۵۷ معادل ۱۴.۴ میلیون لیتر در روز بوده که این میزان در آبان‌ماه سال ۱۳۹۷ به ۹۵ میلیون لیتر رسیده است. پالایشگاه ستاره خلیج فارس مهره اصلی افزایش تولید بنزین در کشور محسوب می‌شود.

این پالایشگاه با هدف پالایش ۳۶۰ هزار بشکه در روز میعانات گازی تولیدی کشور در جهت تبدیل آن به محصولات با ارزش افزوده بالاتر تأسیس شد. قرار شد با تکمیل کلیه فازهای این پالایشگاه (جمعاً سه فاز)، مجموعاً به میزان ۳۶ میلیون لیتر در روز بنزین و ۱۳ میلیون لیتر در روز گازوئیل تولید شود.

تولید بنزین در این پالایشگاه در اسفندماه ۱۳۹۵ آغاز شده و افتتاح رسمی فاز اول این پالایشگاه در اردیبهشت سال ۱۳۹۶ و فاز دوم در تیرماه سال جاری صورت گرفت. فاز سوم این پالایشگاه نیز اواسط زمستان گذشته افتتاح و اعلام شد میزان تولید بنزین به روزانه ۱۰۵ میلیون لیتر رسیده و نه تنها واردات بنزین به کشور از مهرماه متوقف شده بلکه برنامه‌ریزی برای صادرات بنزین نیز در دست اقدام است.

آمار مصرف بنزین

در این سوی ماجرا اما آمار مصرف بنزین در ایران وجود دارد که ظرف آن لبریز شده و به مرحله هشدار رسید. آمارها می‌گویند بنزین برای نخستین بار در سال ۱۳۰۶ در ایران به میزان روزانه ۱۱۰۰۰ لیتر مورد استفاده قرار گرفت. این میزان در سال ۱۳۰۷ با ۷۲.۷ درصد رشد به ۱۹۰۰۰ لیتر در روز، در سال ۱۳۰۸ به ۳۳۰۰۰ لیتر در روز، در سال ۱۳۰۹ به ۳۸۰۰۰ لیتر در روز و در سال ۱۳۱۰ به ۴۶۰۰۰ لیتر در روز رسید. میزان مصرف بنزین از سال ۱۳۱۰ تا سال ۱۳۱۶ روند صعودی داشته و در سال ۱۳۱۶ به ۲۵۸۰۰۰ لیتر در روز رسید. این میزان در سال ۱۳۱۷ نیز ثابت ماند و در سال ۱۳۱۸ با منفی ۳.۵ درصد رشد به ۲۴۹۰۰۰ لیتر در روز رسید.


اما مصرف بنزین طی سال‌های ۱۳۰۶ تا ۱۳۳۵ جز در سال‌های ۱۳۱۸، ۱۳۲۳ و ۱۳۲۴ روند صعودی داشته است. این احتمال وجود دارد که رشد منفی مصرف بنزین در سال‌های ۱۳۲۳ و ۱۳۲۴ ناشی از حضور متفقین در ایران طی سال‌های ۱۳۲۰ تا ۱۳۲۵ و نامساعد بودن شرایط اقتصادی کشور باشد. طی سال‌های ۱۳۳۶ تا ۱۳۶۵ مصرف بنزین سه مرتبه و در سال‌های ۱۳۵۹، ۱۳۴۴ و ۱۳۶۰ با رشد منفی مواجه شد که به نظر می‌رسد رشد منفی سال‌های ۱۳۵۹ و ۱۳۶۰ ناشی از آغاز جنگ تحمیلی بوده است.

هم‌چنین در سال ۱۳۸۶ شاهد رشد منفی ۱۲.۵ درصدی مصرف بنزین هستیم که به نظر می‌رسد این رشد منفی ناشی از آغاز سهمیه بندی سوخت در ایران و صدور کارت هوشمند در تیر ماه سال مذکور است. بعد از آنکه بنزین تک نرخی شد و سهمیه‌بندی ملغی شد مصرف بنزین همواره روند صعودی داشته است. به طوری که میزان مصرف بنزین در سال ۱۳۹۵ نسبت به سال ۱۳۹۴، هشت درصد رشد یافت. نمودار مصرف بنزین تا حدی صعودی شد که دولت تصمیم گرفت آمار مصرف بنزین را محرمانه کند. به طوری که هفت ماه است که از آماری که ماه به ماه در اختیار مردم و رسانه‌ها قرار می‌گرفت خبری نیست.

آخرین آماری که درباره میزان مصرف بنزین منتشر شد، مربوط به تیرماه سال گذشته بود که بر اساس آن مصرف بنزین از ابتدا تا انتهای تیرماه ۹۱ میلیون و ۷۰۰ هزار لیتر بوده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته که ۸۴ میلیون و ۵۰۰ هزار لیتر بوده، ۸.۵ درصد رشد داشته است. هم‌چنین میانگین مصرف بنزین از ابتدای سال تا آخر تیرماه سال ۹۷، ۸۶ میلیون و ۸۰۰ هزار لیتر بوده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته که ۷۹ میلیون و ۲۰۰ هزار لیتر بوده، ۹.۶ درصد رشد داشته است.

به نام ایران، به کام همسایه‌ها

آنچه بیش از مصرف بالای بنزین دغدغه مسئولین شد، میزان بالای قاچاق سوخت در مرزها بود. نوسانات نرخ ارز در ایران باعث شد تفاوت نرخ بنزین در ایران نسبت به کشورهای همسایه نسبت به گذشته تغییر چشم‌گیری پیدا کند و همین عامل قاچاقچیان را برای قاچاق سوخت تحریک کرد.

ایران دارای ارزان‌ترین نرخ بنزین در منطقه است؛ برای مثال نرخ بنزین در ایران ۰.۲۹ سنت و در ترکیه ۱.۱۶ سنت است. همین موضوع ولع قاچاقچیان را برای کسب سود، بیش‌تر می‌کرد. قاچاق بنزین در شرایطی رخ می‌دهد که دولت روزانه ٣٥ میلیون دلار یارانه بنزین می‌دهد و گویی بودجه ایران در کشورهای دیگر دود می‌شود. آمارها می‌گویند ۱۵ درصد یارانه‌ای که در دنیا و در حوزه انرژی پرداخت می‌شود متعلق به ایران است. یعنی ایران ١٠ درصد درآمد ناخالص داخلی را به یارانه اختصاص می‌دهد.

از سوی دیگر ٥٠ درصد یارانه انرژی به سه دهک ثروتمند جامعه اختصاص می‌یابد، این در حالی است که کم‌تر از سه درصد هزینه این دهک‌ها، به سوخت مربوط است. درواقع در شرایط کنونی یارانه‌ای که دولت برای بنزین پرداخت می‌کند یا به کام همسایگان می‌شود و یا به جیب افرادی می‌رود که نیازی به این یارانه ندارند.

چه آینده‌ای در انتظار بنزین است؟

برخی کارشناسان بر این باورند از آنجا که نرخ بنزین در ایران واقعی نیست و بسیار ارزان‌تر از چیزی است که باید باشد مصرف آن از حد استاندارد گذشته است و چنانچه نرخ واقعی شود میزان مصرف نیز کاهش خواهد یافت. در مقابل افرادی هستند که معتقدند شرایط کنونی جامعه کشش افزایش نرخ قیمت بنزین را ندارد و از آنجایی که بنزین یک کالای استراتژیک است و نرخ آن تأثیرگذار است فعلاً باید گزینه واقعی کردن نرخ آن را حذف کرد.

دولت نیز که در بودجه سال ۱۳۹۷ افزایش قیمت بنزین را پیش‌بینی کرده بود در لایحه بودجه سال ۱۳۹۸ حرفی از تغییر نرخ بنزین نزده است. البته این شائبه وجود دارد که اقداماتی که اخیراً در زمینه بازگشت کارت سوخت صورت گرفته مقدمه‌ای برای سهمیه‌بندی و دو نرخی شدن بنزین است.

شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی در اواسط سال گذشته اعلام کرد بازگشت کارت سوخت قطعی است و از مالکانی که فاقد کارت سوخت بودند خواست تا برای ثبت‌نام کارت سوخت المثنی اقدام کنند. البته تاکید شد این اقدام برای مانیتورینگ مصرف بنزین و با هدف جلوگیری از قاچاق سوخت است. در این راستا هیچ مقام دولتی سهمیه‌بندی بنزین را تأیید نکرده است و نه تنها وزیر نفت بلکه مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی نیز بر این‌که بنزین سهمیه‌بندی نخواهد شد بارها تاکید کردند.

نفتی‌ها برای مقابله با مصرف بی‌رویه بنزین از بهینه‌سازی مصرف سوخت صحبت می‌کنند و بر این باورند که کنترل مصرف بنزین فقط وظیفه وزارت نفت نیست و همت چندین دستگاه و همچنین مردم را می‌طلبد. در این راستا وزیر نفت، چندی پیش اعلام کرد به علت تولید خودرو نیاز به بنزین افزایش می‌یابد. زنگنه، راه‌حل خودکفایی و بهینه‌سازی مصرف سوخت را در کارخانه‌های خودروسازی دانست. با این حال سرنوشت بنزین در ایران همچنان مبهم است. دولت از یک طرف خودکفایی تولید بنزین را اعلام می‌کند و می‌گوید به دنبال صادرات هستیم و از طرف دیگر مصرف بالا و قاچاق سوخت را یکی از دغدغه‌های اصلی خود می‌داند. از بازگشت قطعی کارت سوخت خبر می‌دهد اما سهمیه‌بندی را تکذیب می‌کند.

در این سوی ماجرا هم مجلس نشسته است؛ زمانی که افزایش نرخ دلار، تفاوت فاحش نرخ سوخت در ایران نسبت به کشورهای همسایه، افزایش قاچاق و افزایش مصرف بنزین همانند دومینوی به هم پیوسته‌ای شد بود که درنهایت به گشایش دوباره پرونده بنزین و بررسی گزینه‌های مختلفی مانند سهمیه‌بندی و احیای کارت سوخت منجر شد، در حالی که دولت سهمیه‌بندی و افزایش نرخ را تکذیب می‌کرد مجلسی‌ها یک روز از سهمیه‌بندی قطعی بنزین خبر می‌دادند و روز بعد اعلام می‌کردند تصمیمی برای سهمیه‌بندی گرفته نشده است. البته آخرین خبر از سوی مجلسی‌ها این بود که نرخ بنزین در سال ۱۳۹۸ افزایش نخواهد یافت.
منبع: ایسنا
شرایط فروش خبر
تلگرام
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
خودروهای پاک
خودروهای پاک
چری آریزو6 در ایران رونمایی و قیمت گذاری شد
زیبا، لوکس، با کیفیت و بی رقیب

چری آریزو6 در ایران رونمایی و قیمت گذاری شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آغاز تولید بیسو در خط تولید سیف خودرو + تصاویر + ویدیو
رونمایی از محصولی جدید در نمایشگاه شیراز 98

آغاز تولید بیسو در خط تولید سیف خودرو + تصاویر + ویدیو

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت
با اولین بخشنامه پیش فروش از هفته آینده

بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت

نام خبرنگار: احمد بروغنی
تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود
با حضور خبرنگاران و مدیران چری معرفی شد

تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود

نام خبرنگار: آرش راهبر
«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی
همزمان با هفدهمین نمایشگاه خودرو شیراز

«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور
در راستای افزایش تنوع محصولات صورت گرفت

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آئودی SQ8 رسما رونمایی شد + تصاویر
قدرتمندترین اسیووی اروپا با 900 نیوتن‌متر گشتاور در دور 1000!

آئودی SQ8 رسما رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رنو تریبر هفت نفره رونمایی شد + تصاویر
کراس‌اووری اقتصادی ویژه بازار هند

رنو تریبر هفت نفره رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسل جدید پژو 2008 رونمایی شد + تصاویر
بزرگ‌تر، لوکس‌تر، مدرن‌تر و با کیفیت‌تر

نسل جدید پژو 2008 رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ب‌ام‌و سری 8 گرن کوپه معرفی شد + تصاویر
پرچمدار جدید سواری‌های باواریا

ب‌ام‌و سری 8 گرن کوپه معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
لکسوس GX فیس لیفت رونمایی شد + تصاویر
گریم جدید اسیووی لوکس ژاپنی

لکسوس GX فیس لیفت رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسل جدید رنو زویی معرفی شد + تصاویر
هجوم الکتریکی‌ها به بازار

نسل جدید رنو زویی معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آلپاین A110S معرفی شد + تصاویر
پر قدرت‌تر با گشتاوری برابر

آلپاین A110S معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
گربه محبوب پینین فارینا
بررسی پژو 404 سدان 1974

گربه محبوب پینین فارینا

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا/ عکس : وحید پورسینا
افتخار باواریایی‌ها + تصاویر
بررسی ب‌ام‌و E46 330i مدل 2005

افتخار باواریایی‌ها + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
یکی از ارزان‌ترین اتومات‌های بازار و گران‌ترین محصول وطنی + تصاویر
تست و بررسی پژو 207 صندوقدار

یکی از ارزان‌ترین اتومات‌های بازار و گران‌ترین محصول وطنی + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دل شیر، سرعت یوزپلنگ + تصاویر
گول ظاهر این کرولا را نخورید

دل شیر، سرعت یوزپلنگ + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
همه چیز روی دور تند + تصاویر
آشنایی با یک فولکس واگن گلف خاص در تهران

همه چیز روی دور تند + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
جادارتر، اسپرت‌تر و زیباتر + تصاویر
تست درایو هیوندای النترا 2019

جادارتر، اسپرت‌تر و زیباتر + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جنگ چینی‌ها در خاک ایران
بررسی و مقایسه جک جی4 و بسترن بی30

جنگ چینی‌ها در خاک ایران

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دورخیز آکورا برای حضور در پیست Pikes Peak
کراس‌اوور MDX اسپرت هیبرید بلای جان فورد اکسپلورر ST

دورخیز آکورا برای حضور در پیست Pikes Peak

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مسابقه دور آمریکا با دوج دورانگو 797 اسب‌بخاری
مجهز به پیشرانه چلنجر هلکت Redeye

مسابقه دور آمریکا با دوج دورانگو 797 اسب‌بخاری

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی که ب‌ام‌و دست به مقایسه می‌زند
پیشرانه P48 DTM در ماه می رونمایی خواهد شد

وقتی که ب‌ام‌و دست به مقایسه می‌زند

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آیا قوانین جدید به سلطه مرسدس پایان می‌دهد؟
پیش نمایشی به فصل جدید مسابقات فرمول 1

آیا قوانین جدید به سلطه مرسدس پایان می‌دهد؟

نام خبرنگار: وحید کامیاب
تکامل، از رنو 5 تا پورشه 718 + تصاویر
گفت‌گو با امیر ضیایی راننده قدیمی و قهرمان اتومبیلرانی

تکامل، از رنو 5 تا پورشه 718 + تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر
واکنش پژو نسبت به رکوردشکنی فولکس واگن
آیا شیر فرانسوی به Pikes Peak می‌رود؟

واکنش پژو نسبت به رکوردشکنی فولکس واگن

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وندال One با قلب تپنده هوندا سیویک R معرفی شد
خودرویی مسابقه‌ای و فوق سبک با 560 اسب‌بخار قدرت

وندال One با قلب تپنده هوندا سیویک R معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ ب‌ام‌و Z4 توسط کمپانی داهلر آلمان + تصاویر
افزایش چشمگیر قدرت و گشتاور

تیونینگ ب‌ام‌و Z4 توسط کمپانی داهلر آلمان + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ فولکس واگن آماروک به دست ABT و دلتا 4x4
هیولای بیراهه نورد آلمانی

تیونینگ فولکس واگن آماروک به دست ABT و دلتا 4x4

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ لامبورگینی اوروس به دست ABT + تصاویر
خطر در کمین امپراتوری جیپ گرند چروکی Trackhawk

تیونینگ لامبورگینی اوروس به دست ABT + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دست نوازش کمپانی تاپکار بر مرسدس بنز GLE
هیولای 806 اسب‌بخاری روسی-آلمانی

دست نوازش کمپانی تاپکار بر مرسدس بنز GLE

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تیونینگ ب‌ام‌و سری3 و سری8 توسط AC اشنیتزر + تصاویر
اعمال تغییرات ظاهری و ارتقا توان پیشرانه

تیونینگ ب‌ام‌و سری3 و سری8 توسط AC اشنیتزر + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جیپ گلادیاتور با پیشرانه 1000 اسب‌بخاری هلکت + تصاویر
هیولای بیراهه نورد هنسی

جیپ گلادیاتور با پیشرانه 1000 اسب‌بخاری هلکت + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
پیشکش ABT بری طرفداران RS5 اسپرتبک
اقزایش چشمگیر قدرت و گشتاور

پیشکش ABT بری طرفداران RS5 اسپرتبک

نام خبرنگار: یحیی دادگر
غول شش چرخ 10 سیلندر آمریکایی
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم(15): دوج رم T-Rex 6x6

غول شش چرخ 10 سیلندر آمریکایی

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رودستری که ایده تولید اس2000 را کلید زد
کانسپت هایی که فراموش کردیم (14): هوندا اس اس ام

رودستری که ایده تولید اس2000 را کلید زد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ال-دورادو
کلاسیک‌هایی با آپشن‌های فراتر از زمان

ال-دورادو

نام خبرنگار: حمیدرضاباب‌الحوائجی
سدانی که دوست داشت کراس‌اوور باشد
کانسپت هایی که فراموش کردیم (13): بیوک سیگنیا

سدانی که دوست داشت کراس‌اوور باشد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!
یک یادآوری تاریخی جالب

وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟
با ریشه اسم یک محصول آشنا شوید

نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟

نام خبرنگار: مصطفی محدث
موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم (11): کرایسلر می فور-توئلو

موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
خودروهای پاک
خودروهای پاک
خودروهای پاک