کد خبر: ۲۶۳۹۱
تاریخ انتشار: ۰۵ فروردين ۱۳۹۸
همه چیز درباره خودروهای توربو در ایران
نویسنده:  مانی راهبر
در چند ماه اخیر اکثریت قریب به اتفاق اخبار و گزارش‌های مربوط به خودرو معطوف به بازار آن و افزایش لجام‌گسیخته قیمت‌هاست اما نباید از بررسی برخی مسائل و پرسش‌های مردم در حوزه اتومبیل غافل بود. درست است که خودروهای امروزی نسبت به دهه‌های گذشته پیشرفت زیادی داشته‌اند و آسایش بیشتری برای انسان فراهم کرده‌اند اما به همان میزان هم به پیچیدگی آنها اضافه شده و انتخاب را برای علاقمندان به خودرو سخت‌تر کرده است. با این توضیح کوتاه می‌پردازیم به اصل مطلب که پرونده‌ای است درباره یک مجموعه پرمصرف در ماشین‌های امروزی. حتما نام «توربو» را در خودروهای امروز بازار به دفعات شنیده‌اید، اما از موقعیت کلی این قطعه جادوگر در خودرو چقدر اطلاعات دارید؟

به گزارش خودرونویس، در این پروند سعی کرده‌ایم به زبان ساده و قابل فهم سیستم توربو و همه حواشی و متن جذاب آن در ایران را مرور کنیم. شاید پس از مطالعه این پرونده بتوانید انتخاب درست‌تری در زندگی خود داشته باشید و پاسخ دقیق‌تری به این سوال داشته باشید که «اتومبیل توربوشارژ» خوب است یا مدل «اتمسفریک» یا به قول معروف تنفس طبیعی...؟

پروانه، در دل آتش


این موضوع که شمار خودروهای توربو به بازار ایران هر روز بیشتر و بیشتر می‌شود چندان نیاز به دقت ندارد. بعد از آنکه عوارض گمرکی برای خودروهای بالاتر از 1500 سی‌سی در ایران و البته کل جهان بالا رفت توجه کمپانی‌ها و خریداران به موتورهای کوچک اوج گرفته و حالا تقریبا همه کمپانی‌های خودروساز جهان حداقل یکی دو مدل توربو در فهرست محصولات‌شان دارند. حتی خریداران هم مثل سابق برای داشتن یک خودرو توربوشارژ احتیاط به خرج نمی دهند .

این تغییر عادت البته نتیجه سخت گیری‌هایی است که جامعه جهانی برای خودرو سازان در نظر گرفتند و آنها را ملزم به کاهش حجم موتور کردند تا از میزان آلایندگی و مصرف سوخت کاسته شود. طبیعی است که این فشار، خوشایند مهندسان و شیفتگان به قدرت و سرعت نبود به همین خاطر استفاده از سیستم پرخوران یا همان توربو شارژر به عنوان یک راه‌حل سریع و قابل اجرا به سرعت به مرحله اجرا رسید.

از خیلی قبل‌ها مشخص شده بود که با جادوگری توربو می‌توان از موتوری کوچک، راندمان یک موتور بزرگ را گرفت در حالی که میزان مصرف سوخت و آلایندگی هم مطابق استانداردهای سختگیر خواهد بود. اما خب این سوال نیز همواره برای مصرف کنندگان بوده که تا چه حد می توان به این سیستم اطمینان کرد؟ موتور توربو دوام بیشتری دارد یا موتور اتمسفریک ؟ سرویس و نگهداری موتورهای توربو ساده است یا نه؟ و البته سوال‌های دیگری که سعی کرده‌ایم برای آنها پاسخ مناسبی پیدا کنیم.

توربو به توان تاریخ

باور کردن این نکته سخت است که اولین سیستم‌های توربو بیشتر از 100 سال قدمت دارند! اصلا توربوهای اولیه معاصر با اولین خودروهای ساخت بشر هستند و اینطور که پیداست ایده نخستین توربوشارژر را هم گوتلیب دایملر صنعتگر مشهور آلمانی بنا نهاده است. دایملر در کنار ساخت نخستین موتورهای احتراقی و اولین خودروها، توانست با استفاده از یک پمپ و پره چرخان، فشار هوای بیشتری در سیستم احتراق داخلی ایجاد کند. با این حال، از نگاه تاریخی پدر واقعی سیستم توربو را یک مهندس سویسی به نام آلفرد بوچی می‌شناسند که تلاش زیادی برای استفاده از این سیستم در وسایل نقلیه مختلف مثل خودرو و کشتی به خرج داد. سیستم توربو در موتورهای دیزل کارایی بیشتری از خود نشان داد و به همین دلیل در دهه‌های ابتدایی قرن بیستم، استفاده از سیستم توربو در موتور کشتی‌ها رواج یافت. در جنگ جهانی اول یک فرانسوی به نام آگوست راتو سیستم توربو را روی موتور رنو سوار کرد و این موتور هم روی هواپیما نصب شد. آمریکایی‌ها هم در سال 1918 همین کار را انجام دادند. سانفورد الکساندر موس مهندس شرکت جنرال الکتریک سیستم توربو را روی موتور 12 سیلندر لیبرتی سوار کرد و این موتور به تعداد زیاد روی هواپیماهایی مثل بی-17، بی-24، پی- 38 و ... نصب شد. با این اوصاف سیستم توربوشارژ هنوز روی خودروهای عادی چندان امکان استفاده نداشت چون به نظر می آمد هنوز از نظر فناوری نیاز به پیشرفت بیشتری دارد و باید زمان بگذرد. البته نمونه‌های آزمایشی در خودروها وجود داشتند اما به دلیل تحت فشار بودن موتور، استعداد خرابی و از کار افتادن موتورها زیاد بود.

پروانه، در دل آتش


سال 1962 الدزموبیل دست به ریسک بزرگی زد و محصولی به نام جت‌فایر را به عنوان نخستین خودروی توربو در تیراژ صنعتی به دنیا معرفی کرد. الدزموبیل در آن دوران در زمره کمپانی‌های پیشرو بود و موارد متعددی را به عنوان «اولین» به دنیا معرفی کرد. جالب است که در آن روزها صنایع خودروسازی در آمریکا همچنان تحت تاثیر صنایع هواپیماسازی بود و اتفاقا یکی از اثرات همین ماجرا استفاده از سیستم توربو بود که در هواپیماها با گستره زیادی ساخته  می‌شد.

هواپیماهای جنگی به دلیل حرکت در ارتفاع بالا نیاز به سیستم توربو داشتند چون در ارتفاع بالاتر، فشا هوا کمتر است و فشار هوای بیشتر برای موتورهای احتراقی آن روزها لازم بود. در عین حال توربو روی زمین هم کارساز شد و به تدریج روی موتور خودروها هم نصب شد. البته در دهه 1960 هنوز بنزین با اکتان بالا تولید نمی‌شد و موتورهایی که توربو داشتند بعضا دچار احتراق پیش از موعد و ناک زدن می‌شدند.

رواج توربو شارژ در خودروها البته در دهه 1970 بیشتر شد. اواخر دهه 1970 به دلیل بروز بحران نفتی و سوخت در دنیا، دولت‌ها مالیات و عوارض را بر خودروهای پرحجم  بیشتر کردند و به نوعی خریداران خودروهای لوکس یا اسپرت را بیشتر در تنگنا قرار دادند. به این ترتیب استفاده از سیستم توربو شارژر می‌توانست در کنار حجم پایین‌تر، قدرت بیشتر و در عین حال مالیات کمتری را برای خریدار خودرو به ارمغان آورد.

جالب است که اروپایی‌ها زودتر و بیشتر از دیگر سازندگان خودرو به توربوشارژر علاقه نشان دادند به این دلیل که تاثیر بحران نفتی در این قاره شدیدتر بود. کمپانی آئودی از جمله پیشقراول‌های استفاده از توربو در آلمان بود و در فرانسه نیز رنو و پژو برخی از مدل های خود را به توربو مجهز کردند. در دهه 1980 هم پونتیاک فایربرد از معدود خودروهایی بود که نمونه توربوشارژ را هم به متقاضیان ارائه می‌کرد.

به طور کلی دهه 1980 هم یکی از دوران اوج استفاده از سیستم توربو به شمار می‌آید چون در مسابقات اتومبیلرانی استفاده از این سیستم تا حد زیادی رایج شد و قوانین هم آنقدر دست‌و‌پاگیر نبودند. مسابقات مهم و معتبر مثل فرمول یک و 24 ساعته لومان هم از موتورهای توربو استفاده می‌کردند و همین کار باعث شد سیستم پرخوران در ذهن مردم کاملا جای خود را باز کند. در عین حال معرفی خودروهای مشهوری مثل پورشه 911 توربو  با حجم 3300 سی سی و 250 اسب بخار قدرت، بسیاری را هیجان‌زده کرد. البته در آن روزها سیستم‌های الکترونیک در خودرو چندان پیشرفته نبودند و مغز خودرو یا همان ECU فاصله زیادی با نمونه‌های داشت. با این حال راندمان و بهره‌وری موتور با توربو بالاتر رفت. در مسابقات اتومبیل‌رانی هم مرزهای تازه‌ای در توان خودروها به وجود آمد و مثلا آئودی کواترو با قدرت 800 اسب بخار در مسابقات گروپ B شرکت می‌کرد.

در دهه 1990 شکل مسابقات تغییر کرد و استفاده از توربو محدود شد و به همین خاطر در بین خودروسازان نیز تب استفاده از سیستم پرخوران رو به کاهش گذاشت. از طرفی در ژاپن نیز که یکی از نقاط مهم در زمینه تولید خودرو با قدرت بالا به حساب می‌آمد از اوایل دهه 1990 عوارض بر اسب بخار بیشتر شد و این موضوع روی تولید و فروش داخلی ژاپن تاثیر گذاشت. کمپانی‌ها نیز بیشتر در بازار صادراتی خودروهای پرتوان خود را عرضه می‌کردند. به طور مثال تویوتا سوپرا به عنوان یک ماشین اسپرت در بازار ژاپن با توان خروجی 280 اسب بخاری تولید می‌شد اما همین خودرو در آمریکا با نیروی 320 تا 350 اسب به دست مشتریان می‌رسید.


پروانه، در دل آتش


گر چه دهه 1990 با افت نسبی به کار گیری توربو بر روی خودروها همراه شد اما در آغاز هزاره جدید اتفاقاتی افتاد که دوباره باعث رونق این سیستم در کمپانی‌های خودروسازی شد. پس از سال 2000 تکنولوژی‌های بهتری برای بالا رفتن بهره‌وری سیستم‌های توربو به وجود آمد و از سوی دیگر با بروز بحران اقتصادی در آمریکا نیز قوانین مربوط به آلایندگی خودروها سختگیرانه‌تر شد. در واقع بسیاری از کمپانی‌ها در شرایطی به استقبال هزاره سوم رفتند که هشدارهای زیست‌محیطی شدیداللحن شده بودند. به همین دلیل در 15 سال اخیر استفاده از سیستم توربو برای خودروها رواج بسیار بیشتری پیدا کرده و حالا این پره چرخان حساس با اقبال بسیار زیاد خودروسازان و خریداران مواجه شده به این حد که تعداد خودروهای توربو ممکن است از تعداد ساخت خودروهای اتمسفریک عبور کند. به همین خاطر هم هست که شاهد افزایش چشمگیر خودروهای کلاس متوسط با سیستم توربو در بازار ایران هستیم.     

 

توربو شارژر چیست؟

توربو شارژرها در حقیقت از دو کمپرسور متصل به هم تشکیل شده که کمپرسور توربین توسط فشار گازهای خروجی حاصل از احتراق حرکت نموده و باعث به گردش در آمدن کمپرسور دوم یا همان کمپرسور گریز از مرکز می شود . کمپرسور گریز از مرکز به دلیل چرخش با سرعت بالا باعث خواهد شد که میزان هوای ورودی به محفظه احتراق، بیشتر و بصورت متراکم شود. هوای متراکم هم حاوی مقدار بیشتری اکسیژن بوده، در نهایت باعث بهبود چشمگیر در سوختن بنزین می شود و همین امر باعث بالا رفتن راندمان و قدرت موتور می‌گردد. همچنین در اثر احتراق بهتر میزان آلایندگی و مصرف سوخت هم کاهش خواهد یافت.

 پروانه، در دل آتش

تفاوت‌ها در کجاست؟

موتورهای مجهز به سیستم توربو شارژر در قطعات تشکیل دهنده تفاوت هایی با موتور های تنفس طبیعی خواهند داشت چرا که علاوه بر فشار بیشتر در برخی قسمت ها درجه حرارت هم به تناسب این میزان فشار و قدرت‌، بالاتر خواهد رفت. از جمله تفاوت های ساختاری می‌توان به این موارد اشاره کرد:

صرف زمان و هزینه بیشتر کالیبراسیون در مقایسه با موتور تنفس طبیعی

لزوم استفاده از جنس مقاومتر برای قطعات اگزوز به خاطر افزایش دمای گازهای خروجی

نیاز به استفاده از افشانه‌های سوخت و پمپ سوخت با دبی خروجی بیشتر

نیاز به استفاده از شمع با قدرت جرقه‌زنی بالاتر (شمع‌های با بیش از یک الکترود)

نیاز به کویل قوی‌تر

لزوم تقویت مسیرهای هوارسانی به خاطر افزایش فشار و دمای هوای ورودی به موتور

و در نهایت لزوم بازنگری در طراحی قطعات بلوک و سرسیلندر با توجه به افزایش فشار داخل سیلندر

 

شرایط فروش خبر
تلگرام
عناوین دیگر
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
خودروهای پاک
خودروهای پاک
چری آریزو6 در ایران رونمایی و قیمت گذاری شد
زیبا، لوکس، با کیفیت و بی رقیب

چری آریزو6 در ایران رونمایی و قیمت گذاری شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آغاز تولید بیسو در خط تولید سیف خودرو + تصاویر + ویدیو
رونمایی از محصولی جدید در نمایشگاه شیراز 98

آغاز تولید بیسو در خط تولید سیف خودرو + تصاویر + ویدیو

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت
با اولین بخشنامه پیش فروش از هفته آینده

بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت

نام خبرنگار: احمد بروغنی
تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود
با حضور خبرنگاران و مدیران چری معرفی شد

تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود

نام خبرنگار: آرش راهبر
«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی
همزمان با هفدهمین نمایشگاه خودرو شیراز

«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور
در راستای افزایش تنوع محصولات صورت گرفت

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور

نام خبرنگار: یحیی دادگر
فولکس واگن ترامونت ایکس رونمایی شد + تصاویر
در نمایشگاه شانگهای صورت گرفت

فولکس واگن ترامونت ایکس رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
کارما ریورو GT با پیشرانه ب‌ام‌‌و رونمایی شد + تصاویر
در نمایشگاه شانگهای صورت گرفت

کارما ریورو GT با پیشرانه ب‌ام‌‌و رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
پورشه 911 اسپیدستر سرانجام رونمایی شد + تصاویر
در نمایشگاه نیویورک صورت گرفت

پورشه 911 اسپیدستر سرانجام رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
کادیلاک CT5 رونمایی شد + تصاویر
در نمایشگاه نیویورک صورت گرفت

کادیلاک CT5 رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
اولین مینی ون لکسوس رونمایی شد + تصاویر
همزاد لوکس تویوتا Alphard از راه رسید

اولین مینی ون لکسوس رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
کارما از پینین فارینا GT پرده برداشت + تصاویر
بر پایه ریورو GT توسعه یافت

کارما از پینین فارینا GT پرده برداشت + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه پرفورمنس پکیج موستانگ اکوبوست رونمایی شد + تصاویر
سریعتر، قدرتمندتر و گرانتر

نسخه پرفورمنس پکیج موستانگ اکوبوست رونمایی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دل شیر، سرعت یوزپلنگ + تصاویر
گول ظاهر این کرولا را نخورید

دل شیر، سرعت یوزپلنگ + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
همه چیز روی دور تند + تصاویر
آشنایی با یک فولکس واگن گلف خاص در تهران

همه چیز روی دور تند + تصاویر

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
جادارتر، اسپرت‌تر و زیباتر + تصاویر
تست درایو هیوندای النترا 2019

جادارتر، اسپرت‌تر و زیباتر + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جنگ چینی‌ها در خاک ایران
بررسی و مقایسه جک جی4 و بسترن بی30

جنگ چینی‌ها در خاک ایران

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ماتِ مبهوت کننده
ساعاتی با مرسدس CLS منحصر به فرد پایتخت ...

ماتِ مبهوت کننده

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
من هوندا آکورد هستم!
یادآوری خاطرات خوب با یک خودرو عالی از دهه 1990

من هوندا آکورد هستم!

نام خبرنگار: امیرحسین پورسینا
یک روز پرفشار المپیکی
اولین تست چری آریزو 6 در پیست آزادی برگزار شد

یک روز پرفشار المپیکی

نام خبرنگار: آرش راهبر
آیا قوانین جدید به سلطه مرسدس پایان می‌دهد؟
پیش نمایشی به فصل جدید مسابقات فرمول 1

آیا قوانین جدید به سلطه مرسدس پایان می‌دهد؟

نام خبرنگار: وحید کامیاب
تکامل، از رنو 5 تا پورشه 718 + تصاویر
گفت‌گو با امیر ضیایی راننده قدیمی و قهرمان اتومبیلرانی

تکامل، از رنو 5 تا پورشه 718 + تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر
واکنش پژو نسبت به رکوردشکنی فولکس واگن
آیا شیر فرانسوی به Pikes Peak می‌رود؟

واکنش پژو نسبت به رکوردشکنی فولکس واگن

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وندال One با قلب تپنده هوندا سیویک R معرفی شد
خودرویی مسابقه‌ای و فوق سبک با 560 اسب‌بخار قدرت

وندال One با قلب تپنده هوندا سیویک R معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
حماسه 9 ثانیه! + ویدیو
رکورد مسابقات درگ 400 متر ایران شکسته شد

حماسه 9 ثانیه! + ویدیو

نام خبرنگار: تحریریه خودرونویس
پورشه کیمن GT4 کلاب اسپرت از رسید + تصاویر
پیشکشی برای حرفه‌ای‌ها و آماتورها

پورشه کیمن GT4 کلاب اسپرت از رسید + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بازگشت 530 MLE به دوران درخشش
سایت آفریقای جنوبی ‌ب‌ام‌و در پی احیای یک اسطوره

بازگشت 530 MLE به دوران درخشش

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه تیون شده پورشه کاین کوپه در راه است
بادی کیت فوق عریض و قدرتی نزدیک به 600 اسب‌بخار

نسخه تیون شده پورشه کاین کوپه در راه است

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی راش موستانگ و F-150 را یکجا تیونینگ می‌کند + تصاویر
در نمایشگاه نیویورک رونمایی خواهد شد

وقتی راش موستانگ و F-150 را یکجا تیونینگ می‌کند + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تانک قد بلند!
رندری با امکان پیوستن به واقعیت

تانک قد بلند!

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسخه بدون سقف لیستر LFT از راه رسید + تصاویر
عرضه محدود به 10 دستگاه

نسخه بدون سقف لیستر LFT از راه رسید + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
اتاق کنفرانس سیار + تصاویر
مرسدس وی کلاس با چاشنی می‌باخ

اتاق کنفرانس سیار + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
فراری پرتوفینو با چاشنی نوویتک + تصاویر
شاهکار تیونر آلمانی روی کانورتیبل جذاب ایتالیایی

فراری پرتوفینو با چاشنی نوویتک + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مرسدس AMG G63 جان سخت + تصاویر
تیونینگ اینکاس معرفی کرد:

مرسدس AMG G63 جان سخت + تصاویر

نام خبرنگار: فاطمه صادقی
ال-دورادو
کلاسیک‌هایی با آپشن‌های فراتر از زمان

ال-دورادو

نام خبرنگار: حمیدرضاباب‌الحوائجی
سدانی که دوست داشت کراس‌اوور باشد
کانسپت هایی که فراموش کردیم (13): بیوک سیگنیا

سدانی که دوست داشت کراس‌اوور باشد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!
یک یادآوری تاریخی جالب

وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟
با ریشه اسم یک محصول آشنا شوید

نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟

نام خبرنگار: مصطفی محدث
موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم (11): کرایسلر می فور-توئلو

موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
بنتلی مولسان W.O ادیشن رونمایی شد
به مناسبت سالگرد 100 سالگی

بنتلی مولسان W.O ادیشن رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تاریخ‌نویس/ تولید اولین خودروی دیماکسیون
12 جولای 1933

تاریخ‌نویس/ تولید اولین خودروی دیماکسیون

نام خبرنگار: مصطفی محدث
خودروهای پاک
خودروهای پاک
خودروهای پاک