کد خبر: ۲۳۴۷۲
تاریخ انتشار: ۱۳ آذر ۱۳۹۷
نویسنده:  
قاچاق سوخت معضلی است که ریشه در سالیان دور و دراز دارد و همواره مسئولان به دنبال راهکاری برای مبارزه با این نوع قاچاق هستند. با اینکه دولت تدبیر و امید طی پنج سال گذشته برنامه‌های مختلفی برای ریشه‌کن‌کردن این نوع قاچاق به اجرا گذشته است، اما همچنان آمار رسمی نشان از قاچاق روزانه بین ۱۰ تا ۱۵میلیون لیتر سوخت از کشور دارد.

بیشتر کارشناسان علت اصلی وجود چنین آماری را نشأت‌گرفته از قیمت پایین بنزین در ایران می‌دانند. عاملی که باعث شده این روزها شاهد بروز پدیده‌ای جدید و عجیب به نام «قاچاق داخلی سوخت» باشیم. به طوری که به دلیل کمبود سوخت در برخی شهرها و استان‌ها که عمدتا هم مرزی هستند، بنزین ۱۰۰۰تومانی از سوپرمارکت‌ها و مغازه‌های اصناف دیگر سربرآورده و با قیمت‌های چهار تا شش‌برابر فروخته می‌شود.


فروش بنزین 4000 تومانی در برخی سوپرمارکت‌های مرزی!

در چنین شرایطی روز گذشته یکی از رسانه‌ها به نقل از علی مطهری، نماینده مجلس، از سه‌نرخی‌شدن بنزین در سال آینده خبر داده بود. با اینکه بلافاصله پس از انتشار این گزارش کمیسیون انرژی مجلس این خبر را تکذیب کرد، اما باید یادآور شد در شرایطی که بنزین با یک نرخ عرضه می‌شود، شاهد بروز تخلف در خرید و فروش آن هستیم، حال اگر نظام چندنرخی در عرضه سوخت حاکم شود، قطعا بار دیگر دلالان عنان بازار را در دست می‌گیرند. از سوی دیگر برخی تحلیلگران خواستار واقعی‌شدن نرخ بنزین و فروش آن با نرخ‌ حتی ۱۰هزارتومان هستند، اما باید توجه داشت در وهله اول افزایش قیمت حامل‌های انرژی بدون درنگ تاثیر خود را بر نرخ تورم می‌گذارد، از سوی دیگر زمانی که این کارشناسان افزایش قیمت بنزین را تجویز می‌کنند، از واقعی‌سازی دستمزدها به‌راحتی رد می‌شوند. حال برای کاهش آمار قاچاق لازم است ابتدای امر نظارت‌ها افزایش یابد، سپس دستمزد کارگران، کارمندان، بازنشستگان و... واقعی شود و درنهایت نرخ سوخت متناسب با قیمت‌های جهانی تغییر یابد.

در این مدت طرح‌ها و لایحه‌های مختلفی در مجلس مورد بررسی قرار گرفته‌اند تا شاید تغییری در این نرخ به وجود آید، اما در نهایت هیچ‌کدام از آنها نتوانسته‌اند تغییری در نرخ بنزین به وجود آورند. اما طی این چهار سال بنزین 1000تومانی بالا و پایین زیادی را تجربه کرده است؛ روزی خبر از کمبود سوخت در فضای رسانه‌ای می‌پیچد، روز دیگر مسئولان از قاچاق 15میلیون‌لیتری سوخت خبر می‌دهند. اما به نظر می‌رسد آنچه در این میان مورد غفلت رسانه‌ها، مسئولان و کارشناسان قرار گرفته، بروز پدید «قاچاق داخلی سوخت» است. چنان‌که برخی مرزنشینان به دلیل کمبود سوخت برای جابه‌جایی خود مجبور هستند روی به دلالان بیاورند و از آنها بنزین را با نرخ بالاتری بخرند. در این زمینه نایب‌رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس به «آرمان» می‌گوید: متاسفانه باید گفت اکنون بنزین در داخل ایران قاچاق می‌شود و نمونه بارز آن را می‌توان در چابهار دید. معصومه آقاپورعلیشاهی می‌افزاید: در سفری که اخیرا به این شهر داشتم متوجه شدم که در سوپرمارکت‌های چابهار بنزین دقیقا چهاربرابر نرخ قانونی داخل جایگاه‌های سوخت، یعنی با نرخ 4000تومان، به دست مصرف‌کننده می‌رسد. او ادامه می‌دهد: معمولا این دلالان سوخت، بنزین را در گالن‌های 20 و 30لیتری عرضه می‌کنند.

یعنی با هربار فروش بین 60هزار تا 90هزارتومان سود عایدشان می‌شود. البته این در صورتی است که خریداران آنها مصرف‌کنندگان واقعی باشند، متاسفانه این سوپرمارکت‌ها خود به عنوان واسطه قاچاق نقش‌آفرینی می‌کنند، چراکه بررسی‌های میدانی نشان داد قاچاقچیانی که بنزین را به خارج از کشور می‌برند و یا در لب مرز اقدام به فروش بنزین می‌کنند، مشتریان پروپاقرص این دلالان هستند. آقاپور عنوان می‌کند: پس از مدتی مشاهده شد که تویوتاهای دوکابین که ویژه حمل کالا هستند به طور عمده این گالن‌ها را با رضایت تمام 4000تومان خریداری کردند، چون تا ساعاتی بعد آن را با قیمت‌های بالاتر و نزدیک به 10هزارتومان در لب مرز به فروش می‌رسانند. البته در این بین افراد معمولی و به‌ویژه مسافرانی هم که فرصت منتظرماندن در صف جایگاه‌های سوخت را نداشتند، دیده می‌شدند.

ما مشاهدات خود را به مراجع ذی‌ربط گزارش داده‌ایم، اما بروز چنین فاجعه‌ای نشان می‌دهد که حتی بنزین 5000تومانی هم فسادزاست. این نماینده مجلس تاکید می‌کند: ما اگر نرخ هر لیتر بنزین را 9000تومان افزایش دهیم و به 10هزار تومان برسانیم فقط معضل قاچاق در مرز پاکستان حل می‌شود. او در پاسخ به این پرسش که آیا با دستمزدهایی که کارگران و کارمندان دریافت می‌کنند فروش بنزین 10هزارتومانی منطقی است یا خیر، یادآور می‌شود: متاسفانه طی سالیان سال دستمزد و حقوق کارکنان متناسب با واقعیت‌های اقتصاد و جامعه بهبود نیافته و اکنون شکاف عمیقی بین حقوق و معیشت خانوار به وجود آمده است. در نتیجه اکنون خانوارها نمی‌توانند افزایش قیمت بنزین را تحمل کنند. از سوی دیگر، پایین‌نگه‌داشتن قیمت بنزین هم علاوه بر اینکه به قاچاق بنزین دامن می‌زند، در واقع یارانه‌ای است که صاحبان خودرو از آن بهره‌مندند و افرادی که از خودرو استفاده نمی‌کنند از آن محروم مانده‌اند که این موضوع خود یک بی‌عدالتی به حساب می‌آید.


کمبود جایگاه سوخت؛ عاملی برای قاچاق

داخلی‌سازی قاچاق سوخت تنها به چابهار و چند سوپرمارکت محدود نمی‌شود، بلکه بروز این پدیده را در زاهدان، ایرانشهر، همدان، خاش و... هم می‌توان مشاهده کرد. با اینکه جایگاه‌داران سوخت در این شهرها معتقدند که کمبودی در عرضه وجود ندارد، اما مشاهدات میدانی و گزارش‌های به‌دست‌آمده حاکی از شکل‌گیری صف‌های طولانی در مقابل این جایگاه‌هاست. شاید دلیل اصلی این موضوع به کمبود تعداد جایگاه‌های سوخت بازمی‌گردد که گاهی همین تک‌جایگاه‌های سوخت هم تعطیل می‌شوند. به عنوان مثال قهاوند یکی از شهرستان‌های استان همدان است که بهمن ماه سال گذشته خبر تعطیلی جایگاه سوخت آن در رسانه‌ها پخش شد. همزمان با این اتفاق، برخی ساکنان و مسافران قهاوند از فروش بنزین 3000 و 4000تومانی در سوپرمارکت‌ها و برخی مغازه‌های دیگر خبر دادند.

در این بین شهروندان هم چاره دیگری جز رجوع به این دلالان و سودجویان نداشتند، زیرا برای تهیه سوخت باید به همدان مراجعه می‌کردند که علاوه بر اتلاف زمان، هزینه رفت و برگشت آنها هم در نهایت به همان میزان رقم می‌خورد. پس ترجیح می‌دادند برای خرید وقت خود پولشان را به جیب دلالان بریزند. البته این فقط یک نمونه از اتفاقاتی است که در طول سال‌های مختلف رخ داده است. قطعا شهرهای دیگر از نقاط مختلف کشور پدیده‌های مشابه به این اتفاق را تجربه کرده‌اند. اما آنچه اکنون در شهرهای مرزی کشور اتفاق می‌افتد متفاوت‌تر از ماجرای قهاوند همدان است. برخی افراد ساکن در این شهرها به دلیل نزدیکی به کشورهای همسایه به شغل قاچاق روی آورده‌اند و با چند ساعت ایستادن در صف جایگاه‌های سوخت، طی یک روز به اندازه یک ماه و حتی بیش از یک ماه حقوق کارگران، سود به دست می‌آورند. برخی از این قاچاقچیان بنزین 1000تومانی را در نزدیک همان جایگاه با قیمت چندبرابر می‌فروشند، عده‌‌ای دیگر هم طمع بیشتری دارند و بنزین خریداری‌شده را در مرزهای کشور به پاکستانی‌ها و سایر همسایگان می‌فروشند. البته در این بین قاچاقچیانی هم هستند که با احتیاط بیشتری عمل می‌کنند و سعی دارند هیچ نشانی از خود ثبت نکنند.

این دست از متخلفان با رجوع به قاچاقچیان داخلی بنزین را به قیمت 4000 تومان می‌خرند و به همان سود 5000 تومانی در هر لیتر از بنزین قانع هستند. حال شاید استفاده از کارت هوشمند سوخت تا حدودی بتواند در افشای اطلاعات قاچاقچیان کارساز باشد، اما این امر نیاز به نظارت و کنترل دقیق و گسترده دارد. متاسفانه سودجویان طی سال‌ها راه‌های مختلف دورزدن قانون را یاد گرفته‌اند و به صورت نظام‌مند اقدام به قاچاق می‌کنند. یعنی ممکن است این دست از سودجویان افرادی در جایگاه‌های سوخت داشته باشند که کار آنها را تسهیل کند. با این حال اقتصاددانان اعتقاد دارند تا زمانی که نرخ بنزین فاصله عمیق با قیمت جهانی سوخت دارد چنین رفتارهایی عادی به نظر می‌رسد، درنهایت نسخه نهایی کاهش قاچاق تطابق با بازارهای جهانی است. اما قطعا اکنون که بسیاری از دهک‌های جامعه در تامین نیازهای اولیه خود دچار مشکل شده‌اند، قطعا افزایش ناگهانی نرخ بنزین به 5000تومان و 10هزارتومان و بالاتر موجب بروز نارضایتی‌ عمومی می‌شود. در نتیجه آنچه پیش از واقعی‌سازی نرخ بنزین ضرورت دارد، قطعا پرکردن شکاف دستمزد با واقعیت‌های بازار است.

شرایط فروش خبر
تلگرام
عناوین دیگر
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
موتورسیکلت
موتورسیکلت
بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت
با اولین بخشنامه پیش فروش از هفته آینده

بیسو با دو محصول در ایران استارت می زند+قیمت

نام خبرنگار: احمد بروغنی
تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود
با حضور خبرنگاران و مدیران چری معرفی شد

تیگو 7 جدید با 18 تغییر پیش‌فروش می‌شود

نام خبرنگار: آرش راهبر
«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی
همزمان با هفدهمین نمایشگاه خودرو شیراز

«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور
در راستای افزایش تنوع محصولات صورت گرفت

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جک J4، تازه وارد سدان‌های ارزان قیمت ایران
نوبرانه بهاری کرمان موتور

جک J4، تازه وارد سدان‌های ارزان قیمت ایران

نام خبرنگار: یحیی دادگر
هاچ‌بک پرآوازه آلمانی در راه ایران است
گلف GTI، به زودی در خیابان‌ها

هاچ‌بک پرآوازه آلمانی در راه ایران است

نام خبرنگار: یحیی دادگر
بازگشت تریم Coach Door لینکلن کانتیننتال + تصاویر
لوکس و فول سایز به سبک آمریکایی

بازگشت تریم Coach Door لینکلن کانتیننتال + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مک‌لارن 720S اسپایدر معرفی شد + تصاویر
رقیب مستقیم فراری 488 اسپایدر از راه رسید

مک‌لارن 720S اسپایدر معرفی شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
اشکودا اسکالا رسما رونمایی شد
جانشین رپید از راه رسید

اشکودا اسکالا رسما رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نیسان مورانو فیس لیفت رونمایی شد
در نمایشگاه لس آنجلس رخ داد

نیسان مورانو فیس لیفت رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رقیب هم وطن پورشه 911 لباس رزم بر تن کرد + تصاویر
مرسدس AMG GT 2020 در لس آنجلس رونمایی شد

رقیب هم وطن پورشه 911 لباس رزم بر تن کرد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تغییر گریم نیسان ماکسیما برای سال 2019 + تصاویر
در نمایشگاه لس آنجلس صورت گرفت

تغییر گریم نیسان ماکسیما برای سال 2019 + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جیپ گلادیاتور زنده شد + تصاویر
در نمایشگاه لس آنجلس رونمایی شد

جیپ گلادیاتور زنده شد + تصاویر

نام خبرنگار: یحیی دادگر
یک روز پرفشار المپیکی
اولین تست چری آریزو 6 در پیست آزادی برگزار شد

یک روز پرفشار المپیکی

نام خبرنگار: آرش راهبر
خسته نباشی سامورایی
آزمایش بلند مدتِ نیسان ایکس تریل 2017

خسته نباشی سامورایی

نام خبرنگار: رضا صفرآبادی فراهانی
ناگهان، چهل سال قبل
تقابل پهلوان های قدیمی، شورولت بلیزر و فورد برانکو

ناگهان، چهل سال قبل

نام خبرنگار: یحیی دادگر
سوغات تایوان
تجربه رانندگی با لوکسژن S3

سوغات تایوان

نام خبرنگار: یحیی دادگر
"تیک‌آف" مثل برق و باد +ویدیو +تصاویر
نقد و بررسی اولین خودروی الکتریکی BYD در ایران

"تیک‌آف" مثل برق و باد +ویدیو +تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر- یحیی دادگر
«تیک‌آف» با نخستین هاوال در ایران+ ویدیو+ تصاویر
آغاز ویدیو تست‌های خودرونویس با یک محصول جدید

«تیک‌آف» با نخستین هاوال در ایران+ ویدیو+ تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر-یحیی دادگر
کشنده طلسم
نخستین تجربه رانندگی با فولکس‌واگن پاسات 2018 در ایران

کشنده طلسم

نام خبرنگار: ارشیا عباسی
تاجگذاری همیلتون در شب سرخوشی رایکونن
مراسم ویژه FIA برای قهرمانان اتومبیلرانی در سال 2018

تاجگذاری همیلتون در شب سرخوشی رایکونن

نام خبرنگار: آرش راهبر
فروش خوب کتاب شعر رایکونن
هنرهای پنهان مرد یخی

فروش خوب کتاب شعر رایکونن

نام خبرنگار: آرش راهبر
یاماها به همیلتون رکاب نداد
حادثه برای قهرمان فرمول یک

یاماها به همیلتون رکاب نداد

نام خبرنگار: آرش راهبر
وقتی که پورشه نیازمند تنها 100 مشتری است
اما و اگرها در خصوص تولید نسخه رالی کلاب اسپرت کیمن

وقتی که پورشه نیازمند تنها 100 مشتری است

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نسل جدید لیف مسابقه‌ای نیسان رونمایی شد
دو برابر قدرتمندتر نسبت به گذشته

نسل جدید لیف مسابقه‌ای نیسان رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
گود بای پارتی آلونسو
آخرین مرحله از مسابقات فرمول یک با پیروزی همیلتون برگزار شد

گود بای پارتی آلونسو

نام خبرنگار: آرش راهبر
جاسازی خودروی فرمولا1 در یک ون!
رنو به فکر کاهش هزینه‌های تیم F1 خود است

جاسازی خودروی فرمولا1 در یک ون!

نام خبرنگار: یحیی دادگر
هنسی F150 راپتور را روی داینو برد
اگر کافی نیست، پکیج VelociRaptor را نصب کنید!

هنسی F150 راپتور را روی داینو برد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
من‌هارت با تیونینگ M850i جای خالی M8 را پر کرد
621 اسب‌بخار قدرت و 870 نیوتن‌متر گشتاور زیر پای راننده

من‌هارت با تیونینگ M850i جای خالی M8 را پر کرد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دست نوازش ABT روی فولکس واگن توارگ
افزایش قدرت، گشتاور و بهبود استایل ظاهری

دست نوازش ABT روی فولکس واگن توارگ

نام خبرنگار: یحیی دادگر
با GEV Adventure با خیال آسوده به دل طبیعت بروید
کمپری همه فن حریف با قابلیت آفرودی بالا

با GEV Adventure با خیال آسوده به دل طبیعت بروید

نام خبرنگار: یحیی دادگر
ایکس کلاس شش چرخ تولید خواهد شد
با همکاری کارلس دیزاین و پیکاپ دیزاین صورت خواهد گرفت

ایکس کلاس شش چرخ تولید خواهد شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وداع شیرین برابوس با نسل پیشین G کلاس
غول آهنی جعبه‌ای شکل آلمانی تیونینگ می‌شود

وداع شیرین برابوس با نسل پیشین G کلاس

نام خبرنگار: یحیی دادگر
برابوس دستی به سر و روی A کلاس می‌کشد
افزایش جذابیت ارزان‌ترین محصول مرسدس به لطف وجود تیونرها

برابوس دستی به سر و روی A کلاس می‌کشد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!
یک یادآوری تاریخی جالب

وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟
با ریشه اسم یک محصول آشنا شوید

نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟

نام خبرنگار: مصطفی محدث
موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم (11): کرایسلر می فور-توئلو

موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
بنتلی مولسان W.O ادیشن رونمایی شد
به مناسبت سالگرد 100 سالگی

بنتلی مولسان W.O ادیشن رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تاریخ‌نویس/ تولید اولین خودروی دیماکسیون
12 جولای 1933

تاریخ‌نویس/ تولید اولین خودروی دیماکسیون

نام خبرنگار: مصطفی محدث
تاریخ‌نویس/ پایان جنگ حقوقی 8 ساله سوزوکی
8 جولای 2004

تاریخ‌نویس/ پایان جنگ حقوقی 8 ساله سوزوکی

نام خبرنگار: مصطفی محدث
دارنده 9 رکورد جهانی
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم (10): ب‌ام‌و H2R

دارنده 9 رکورد جهانی

نام خبرنگار: مصطفی محدث
موتورسیکلت
موتورسیکلت
موتورسیکلت