کد خبر: ۱۷۴۶۱
تاریخ انتشار: ۱۰ خرداد ۱۳۹۷
نویسنده:  
در ماه‌های اخیر قیمت خودرو روند صعودی پیدا کرده است. با توجه به جایگاه خودرو در سبد دارایی‌های خانوار بحث منطقی بودن یا توجیه‌پذیر بودن قیمت خودرو مطرح می‌شود. سوال اصلی این است که چه عواملی موجب افزایش قیمت خودرو شده است؟ این عوامل را می‌توان به دو دسته کلی عوامل سمت تقاضای بازار خودرو و عوامل سمت عرضه آن تقسیم کرد. اما پیش از آن مقایسه‌ای بین شرایط فعلی در سال ۱۳۹۷ و شرایط مشابه در سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ جالب خواهد بود.
به گزارش خودرونویس، مشابه شرایط فعلی در بازار خودرو، در سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ رخ داد. در آن زمان افزایش قیمت پراید از حدود ۷ میلیون تومان در سال ۱۳۸۹ به حدود ۲۱ میلیون تومان در سال ۱۳۹۱ بحث داغ محافل مختلف شده بود. شرایط فعلی با آن زمان از چند بعد شباهت دارد که مهم‌ترین شباهت آنها افزایش نرخ ارز است که در هر دو دوره رخ داده است.
تحلیلی بر دلایل افزایش قیمت خودرو

در آن زمان نیز بحث‌هایی مانند نقش سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان و پس از آن شورای رقابت در جلوگیری از افزایش قیمت، تعرفه بالای خودرو و عدم‌رقابت میان تولیدکنندگان داخلی و خارجی و کیفیت پایین خودروهای داخلی مطرح بود. علاوه‌بر آن، در آن زمان تحریم خودروسازان داخلی و قطع ارتباط آنها با خودروسازان فرانسوی و کره‌ای و عدم‌دسترسی مستقیم به قطعات مورد نیاز برای تولید خودرو نیز دلیل دیگری بود بر افزایش قیمت خودرو که در حال حاضر با خروج آمریکا از برجام ممکن است این شرایط مجددا تکرار شود؛ بنابراین شرایط فعلی شباهت زیادی با شرایط سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ در بازار خودرو دارد، هر چند ممکن است تفاوت‌هایی نیز وجود داشته باشد.

افزایش قیمت خودرو را می‌توان به دلایل سمت عرضه و دلایل سمت تقاضا تفکیک کرد. در ابتدا به دلایل سمت عرضه می‌پردازیم. مهم‌ترین عامل در سمت عرضه، افزایش نرخ ارز از نیمه سال ۱۳۹۶ به بعد است که کماکان نیز ادامه دارد. اگرچه خودروسازان داخلی بخش بزرگی از قطعات را در داخل تولید می‌کنند، اما بسیاری از خودروهای ساخت داخل، عمدتا مونتاژ هستند؛ بنابراین ارزبری بالایی دارند. حتی خودروهایی نیز که درصد بالایی از قطعات آنها در داخل تولید می‌شوند نیز به قطعات وارداتی نیاز دارند. علاوه‌بر قطعات که به‌طور مستقیم بر هزینه‌های تولید اثر دارند، دستگاه‌های مورد استفاده در خطوط تولید، مواد اولیه و برخی از خدمات مورد استفاده در چرخه تولید وارداتی هستند که این امر بر افزایش قیمت خودرو تاثیر دارد.
بنابراین بخشی از افزایش قیمت از سمت عرضه ناشی از افزایش هزینه تولید است. از سوی دیگر، اگرچه افزایش قیمت ارز موجب افزایش قیمت کالاهای وارداتی می‌شود، اما به هر حال با یک وقفه کوتاه به‌صورت تورم حتی کالاهای تولید داخل را نیز متاثر می‌کند. به همین دلیل تورم عمومی حاکم بر اقتصاد کشور که انتظار می‌رود در سال‌جاری به‌دلیل افزایش نرخ ارز بیش از سال گذشته باشد نیز بر هزینه‌های تولید اعم از دستمزد، اجاره و خدمات مورد استفاده در چرخه تولید اثرگذار است.

موضوع دوم افزایش تعرفه خودروهای وارداتی و همچنین بسته شدن سایت ثبت سفارش واردات خودرو در برخی از ماه‌های سال گذشته بود که افزایش قیمت خودروهای وارداتی را سبب شد. این افزایش قیمت سبب شده است که خودروسازان داخلی نیز قدرت مانور بیشتری در بازار برای افزایش قیمت پیدا کنند؛ چراکه افزایش فاصله بین قیمت خودروی داخلی و خارجی فارغ از تفاوت کیفیت آنها اگر از یک درصدی بیشتر شود، سبب می‌شود خودروساز داخلی زمینه را برای افزایش قیمت فراهم ببیند و با ابزارهایی که در کنترل بازار در اختیار دارد،  فشار را بر نهادهایی مانند شورای رقابت برای افزایش قیمت بیشتر کرده و مجوز افزایش قیمت را بگیرد.

افزایش قیمت خودرو منشا تقاضا نیز داشته است. مهم‌ترین عامل، افزایش نرخ  ارز است. بر اساس تجربیات تاریخی، در اقتصاد ایران همواره شوک‌های ارزی با افزایش قیمت بسیاری از کالاها، خصوصا کالاهای سرمایه‌ای مانند خودرو و مسکن همراه بوده است. طبیعتا مصرف‌کنندگان انتظار دارند با توجه به افزایش قیمت ارز، قیمت خودروهای داخلی نیز افزایش یابد. از این رو خرید خود را زودتر انجام می‌دهند تا با افزایش قیمت روبه‌رو نشوند. این موضوع خود افزایش تقاضا و افزایش قیمت را نیز در پی دارد. از سوی دیگر، بخشی از تقاضا برای خودرو را نیز باید ناشی از تلاش برای کسب سود ریالی ناشی از افزایش قیمت ارز از طریق بازار خودرو دانست. به این صورت که برخی به جای اینکه با خرید دلار و سفته‌بازی در بازار ارز از افزایش نرخ ارز سود ببرند، با خرید کالاهایی مانند خودرو با یک وقفه سود ناشی از افزایش نرخ  ارز را در افزایش قیمت خودرو کسب می‌کنند. این موضوع سبب می‌شود در زمان‌هایی که انتظار افزایش نرخ ارز وجود دارد یا در هنگام افزایش نرخ ارز، بازار خودرو با یک وقفه چندماهه متاثر شده و تقاضای خودرو نیز افزایش یابد.

در کنار این عوامل سمت عرضه و تقاضا، عواملی مانند امکان توقف تولید خودروهای داخلی مانند پراید و پژو ۴۰۵ نیز در این میان نقش دارند. براساس اعلام سازمان ملی استاندارد، تمام خودروهای تولیدی در داخل از ابتدای زمستان ۹۷ باید استانداردهای ۸۵ گانه این سازمان را پاس کنند و خودروهایی که قادر به محقق کردن این امر نشوند، دیگر مجوز تولید نخواهند داشت و برای همیشه از چرخه‌ تولید خودروسازان خارج خواهند شد. این امر با توجه به عدم جایگزینی خودروهای مذکور با خودروهایی با کلاس قیمتی مشابه در بازار سبب افزایش قیمت در بازار خواهد شد که می‌تواند بر انتظارات قیمتی فعالان در بازار خودرو اثر گذاشته و پیشاپیش با خرید خودرو سعی در پوشش ریسک ناشی از افزایش قیمت داشته باشند.

در هر صورت، با ساختار فعلی در بازار خودرو، افزایش قیمت خودرو در شرایط شوک ارزی و تورم امری است قابل پیش‌بینی. در این میان چیزی که تغییر نکرده است، شکایت مردم از خودروسازان داخلی به‌دلیل کیفیت پایین خودروها از یک سو و شکل نگرفتن رقابت در بین خودروسازان داخلی به‌دلیل تعداد محدود آنها و دیوار بلند موانع تعرفه‌ای و غیرتعرفه‌ای است. به‌نظر می‌رسد تا زمانی که دولت‌ها به‌صورت جدی به ایجاد رقابت در بین خودروسازان داخلی و ایجاد قطب‌های سوم و چهارم خودروسازان داخلی از یک سو و کاهش موانع تعرفه‌ای و غیرتعرفه‌ای برای خودروی خارجی اقدام نکنند، انتظاری از این ساختار مبنی‌بر افزایش کیفیت و رقابت‌پذیری وجود نخواهد داشت.

شرایط فروش خبر
تلگرام
عناوین دیگر
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
کار و تجاری
کار و تجاری
«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی
همزمان با هفدهمین نمایشگاه خودرو شیراز

«رهام» محصول جدید سایپا معرفی شد+مشخصات فنی

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور
در راستای افزایش تنوع محصولات صورت گرفت

جی.ای.سی S7 سوغات پاییزی کرمان موتور

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جک J4، تازه وارد سدان‌های ارزان قیمت ایران
نوبرانه بهاری کرمان موتور

جک J4، تازه وارد سدان‌های ارزان قیمت ایران

نام خبرنگار: یحیی دادگر
هاچ‌بک پرآوازه آلمانی در راه ایران است
گلف GTI، به زودی در خیابان‌ها

هاچ‌بک پرآوازه آلمانی در راه ایران است

نام خبرنگار: یحیی دادگر
رونمایی از میتسوبیشی اکلیپس کراس در کیش
آرین موتور به وعده خود عمل کرد

رونمایی از میتسوبیشی اکلیپس کراس در کیش

نام خبرنگار: یحیی دادگر
نوبرانه 97 نیسان به ایران رسید+ قیمت و مشخصات
برنامه های تولیدی خودروساز ژاپنی در ایران

نوبرانه 97 نیسان به ایران رسید+ قیمت و مشخصات

نام خبرنگار: یحیی دادگر
هاوال H2، مهمان جدید بازار کراس­‌اوورها
محصول جدید گروه بهمن را بیش­تر بشناسید

هاوال H2، مهمان جدید بازار کراس­‌اوورها

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مرسدس A35 AMG رسما معرفی شد
آغاز رقابتی داغ بین AMG و آئودی

مرسدس A35 AMG رسما معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
دی‌اس 3 کراس‌بک معرفی شد
رونمایی رسمی در نمایشگاه خودرو پاریس

دی‌اس 3 کراس‌بک معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مرسدس بنز GLE 2019 معرفی شد
عرصه بر آئودی Q7 و ب‌ام‌و X5 تنگ می‌شود

مرسدس بنز GLE 2019 معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
مرسدس بنز EQC رونمایی شد
رقابت بین کراس‌اوورهای الکتریکی داغ می‌شود

مرسدس بنز EQC رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
لادا ویژن 4x4 مفهومی رونمایی شد
در نمایشگاه خودرو مسکو صورت گرفت

لادا ویژن 4x4 مفهومی رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
محصولات الکتریکی مک‌لارن 2025 می‌آیند
نه به تولید اس‌یووی

محصولات الکتریکی مک‌لارن 2025 می‌آیند

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تریم Moab ادیشن رانگلر معرفی شد
لوکستر با ترکیبات ظاهری متفاوت

تریم Moab ادیشن رانگلر معرفی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
خسته نباشی سامورایی
آزمایش بلند مدتِ نیسان ایکس تریل 2017

خسته نباشی سامورایی

نام خبرنگار: رضا صفرآبادی فراهانی
ناگهان، چهل سال قبل
تقابل پهلوان های قدیمی، شورولت بلیزر و فورد برانکو

ناگهان، چهل سال قبل

نام خبرنگار: یحیی دادگر
سوغات تایوان
تجربه رانندگی با لوکسژن S3

سوغات تایوان

نام خبرنگار: یحیی دادگر
"تیک‌آف" مثل برق و باد +ویدیو +تصاویر
نقد و بررسی اولین خودروی الکتریکی BYD در ایران

"تیک‌آف" مثل برق و باد +ویدیو +تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر- یحیی دادگر
«تیک‌آف» با نخستین هاوال در ایران+ ویدیو+ تصاویر
آغاز ویدیو تست‌های خودرونویس با یک محصول جدید

«تیک‌آف» با نخستین هاوال در ایران+ ویدیو+ تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر-یحیی دادگر
کشنده طلسم
نخستین تجربه رانندگی با فولکس‌واگن پاسات 2018 در ایران

کشنده طلسم

نام خبرنگار: ارشیا عباسی
فرزند هیمالیا در برابر دنا!
مقایسه دنا پلاس و بی‌وای‌دی F3

فرزند هیمالیا در برابر دنا!

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آخرین مراحل تولید نسخه مخصوص پیست سوپرا
مدیر بخش گازو ریسینگ اعلام کرد

آخرین مراحل تولید نسخه مخصوص پیست سوپرا

نام خبرنگار: مصطفی محدث
بزرگ‌ترین مانع فراری در رسیدن به قهرمانی فرمول1
وتل به اشتباهات خودش اعتراف کرد

بزرگ‌ترین مانع فراری در رسیدن به قهرمانی فرمول1

نام خبرنگار: مصطفی محدث
آتشفشانی در دامنه آرارات + تصاویر
دومین دور از مسابقات کشوری آفرود در ماکو برگزار شد

آتشفشانی در دامنه آرارات + تصاویر

نام خبرنگار: آرش راهبر
کیمن GT4 کلاب اسپرت رالی رونمایی شد
آیا پورشه به WRC باز می‌گردد؟

کیمن GT4 کلاب اسپرت رالی رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آستون مارتین و رد بول با یکدیگر همکاری می‌کنند
لمان در انتظار یک شگفتی دیگر

آستون مارتین و رد بول با یکدیگر همکاری می‌کنند

نام خبرنگار: سپهر عظیمی
مانستر انرژی در انتظار موستانگ جادویی
فورد با دست پر به ناسکار می‌رود

مانستر انرژی در انتظار موستانگ جادویی

نام خبرنگار: سپهر عظیمی
مدیر مسابقات ناساکار بازداشت شد
به دلیل استفاده از مواد توهم‌زا در حین رانندگی

مدیر مسابقات ناساکار بازداشت شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
جتای 600 اسب بخاری سریع‌ترین خودرو در بونویل
رکودشکنی فولکس‌واگن جتا در کلاس برون گس کوپه

جتای 600 اسب بخاری سریع‌ترین خودرو در بونویل

نام خبرنگار: سعید سعیدی
مرسدس S63 AMG با قدرتی فراتر از 1000 اسب‌بخار
شاهکار شرکت Posaidon روی کانورتیبل لوکس آلمانی

مرسدس S63 AMG با قدرتی فراتر از 1000 اسب‌بخار

نام خبرنگار: یحیی دادگر
عرض‌اندام دوباره آئودی A4 پس از 10 سال
شاهکارترین تیونینگ برای آئودی

عرض‌اندام دوباره آئودی A4 پس از 10 سال

نام خبرنگار: سعید سعیدی
ساگاریس با کیت بدنه جدیدی بازگشت
اسپرت ساز انگلیسی دوباره به میدان می‌آید

ساگاریس با کیت بدنه جدیدی بازگشت

نام خبرنگار: یحیی دادگر
فورد موستانگ GT به خودرویی لهستانی تبدیل شد
به منظور یادبود Warszawa M20 لهستانی

فورد موستانگ GT به خودرویی لهستانی تبدیل شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
آبارث 595 پاکت راکت جدید معرفی شد
ساخته شده بر اساس فیات 500

آبارث 595 پاکت راکت جدید معرفی شد

نام خبرنگار: مصطفی محدث
مرسدس G500 با ظاهر لندولت
خاص‌ترین نسخه اس‌یووی جعبه‌ای مرسدس

مرسدس G500 با ظاهر لندولت

نام خبرنگار: یحیی دادگر
وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!
یک یادآوری تاریخی جالب

وقتی پینین‌فارینا پیشنهاد هنری فورد را رد کرد!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟
با ریشه اسم یک محصول آشنا شوید

نام لوتوس الیز از کجا گرفته شده است؟

نام خبرنگار: مصطفی محدث
موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم (11): کرایسلر می فور-توئلو

موتور وسط، چهار توربو و دوازده سیلندر!

نام خبرنگار: مصطفی محدث
بنتلی مولسان W.O ادیشن رونمایی شد
به مناسبت سالگرد 100 سالگی

بنتلی مولسان W.O ادیشن رونمایی شد

نام خبرنگار: یحیی دادگر
تاریخ‌نویس/ تولید اولین خودروی دیماکسیون
12 جولای 1933

تاریخ‌نویس/ تولید اولین خودروی دیماکسیون

نام خبرنگار: مصطفی محدث
تاریخ‌نویس/ پایان جنگ حقوقی 8 ساله سوزوکی
8 جولای 2004

تاریخ‌نویس/ پایان جنگ حقوقی 8 ساله سوزوکی

نام خبرنگار: مصطفی محدث
دارنده 9 رکورد جهانی
کانسپت‌هایی که فراموش کردیم (10): ب‌ام‌و H2R

دارنده 9 رکورد جهانی

نام خبرنگار: مصطفی محدث
کار و تجاری
کار و تجاری
کار و تجاری